Dakwerken

Professionals over de esthetische impact van zonnepanelen - 05/07/2010

"We maken een evolutie door"

Zonnepanelen drukken een onmiskenbare stempel op onze bebouwde omgeving. Dit heeft een grote impact op het uitzicht van daken. Daarom vroegen wij enkele professionals om hun mening over deze niet te stuiten evolutie.

[ Foto: Koramic Kleidakpannen ]

Patrick Naze - Sales en marketingmanager bij zonnepanelenproducent Photovoltech

"Plaatsing van PV-panelen zo vroeg mogelijk in het bouwproces inplannen"

“Hoe meer aandacht er is voor het esthetische, hoe beter voor de sector. Zonnepanelen schrikken toch nog altijd een aantal mensen af omdat ze de klassieke systemen niet esthetisch genoeg vinden. Je kan het een beetje vergelijken met de situatie bij de plaatsing van een dakraam. Vroeger was daar ook bijna niemand voor te vinden, terwijl het nu heel normaal is. Het is een evolutie die we doormaken. Belangrijk is om in de toekomst de inplanting van PV-panelen snel in het bouwproces in te plannen.”

“Er beweegt veel op de markt. Momenteel bestaan er al verschillende geïntegreerde oplossingen. Kijk maar bij Eternit, Koramic, Saint-Gobain … Vooral in Frankrijk maken ze werk van geïntegreerde zonnepanelen. Het subsidiesysteem is er zelfs aan gekoppeld. Het bedrag vaarieert naar gelang je panelen half of volledig geïntegreerd zijn in het dak van het gebouw. De standaard zonnepanelen maken er plaats voor systemen die de dakbedekking volledig vervangen. De panelen zijn wind- en waterdicht. Deze trend uit Frankrijk begint naar hier over te waaien. Veel Belgische bedrijven zijn in Frankrijk actief en pikken het er op. Er beweegt dus zeker wat op de markt. Daarnaast komen er bij wijze van spreken dagelijks nog nieuwe systemen op de markt."

[ Foto: Monier Dakpannen ]Steven Meeremans van dakpannenproducent Monier kan nog geen officieel standpunt innemen omtrent de impact van zonnepanelen op daken.

Steven Meeremans - Marketingmanager bij dakpannenproducent Monier

"Nog geen officieel standpunt over levensduur dakpannen onder zonnepanelen"

"Geïntegreerde panelen zijn mooier. Voor wat de (energie-)opbrengst betreft: geïntegreerde panelen kunnen zodanig opwarmen dat de opbrengst daalt. Maar dit is in volle ontwikkeling en kan dus ook niet hard worden gemaakt. Op vlak van levensduur van dakpannen onder niet-geïntegreerde panelen kunnen we momenteel nog geen 'officieel standpunt' innemen. Daarvoor is deze toepassing nog te recent."

"Maar wel is het zo dat dergelijke toepassingen worden gesimuleerd en getest in het technisch centrum van Monier in Duitsland. Die testen simuleren diverse weersomstandigheden in diverse klimaatzones wereldwijd. Eén van de testen zijn de wind -en regentunnel waar testen worden gedaan omtrent weerbestendigheid van dakpannen, zonnepanelen en andere onderdelen om een hellend dak af te werken (onderdakfolies, dakaansluitingen, etc.). Deze tests zijn nog niet afgerond en resultaten ervan dus nog niet voor publicatie vatbaar."

[ Foto: Livios ]Architect Eric Houben over zonnepanelen: "Voor ons is het dikwijls zaak te sensibliseren."

[ Foto: Monier Dakpannen ]Voorbeeld van geïntegreerde zonnepanelen van Monier.

Eric Houben - Architect

"Waarom zonnepanelen niet als dakbedekking gebruiken?"

“Zonnepanelen zijn in. Door de grote omzet daalt tegenwoordig de kostprijs, zodat zelfs met de lagere prijzen die voor de certificaten uitbetaald worden het een nog even winstgevende investering blijft dan in de voorgaande jaren. Architecten komen hier dagelijks mee in aanraking. Mensen vragen eerst: Wat brengt dat tegenwoordig precies op? En vervolgens: Hoeveel kost zo’n installatie? Bijna altijd moeten we de aandacht vestigen op de Trias Energetica: eerst zo goed mogelijk isoleren, dan de installaties optimaliseren en pas in laatste instantie overwegen om zonnepanelen te installeren. Vaak ziet de klant de zonnepanelen als mogelijke gratis energieleverancier, om hier dan stroomverslindende toepassingen op aan te sluiten! Voor ons is het dikwijls zaak te sensibiliseren."

“Bouwtechnisch is er nauwelijks een probleem, want de installatie komt letterlijk bovenop de traditionele dakopbouw, die hiervoor niet wordt aangepast. Eigenlijk is dit een gemiste kans. Zonnepanelen op zichzelf zijn volkomen waterdicht, dus waarom zou het niet mogelijk zijn om die dubbele dichting samen met de pannen te vermijden? Voorlopig is er omwille van de kostprijs nog een te grote afstand tussen de oppervlakte van de zonnepanelen en het werkelijke dakoppervlak van het gebouw. Zo lang die twee onafhankelijk van mekaar blijven bestaan, zullen we dit niet kunnen oplossen.”

Flexibelere en goedkopere systemen

“Aangezien het opwekken van windenergie voor de particulier niet haalbaar blijkt te zijn, kijken we als architect dan ook uit naar de alternatieve manieren om zonne-energie aan te wenden. We zijn er zeker van dat als men er in slaagt om de eerste generatie zonnepanelen te vervangen door flexibelere en goedkopere systemen, zoals folies en zelfs verven, zonne-energie een geweldige toekomst tegemoet gaat.”

“Op dit moment is de impact op het ontwerp vrijwel nihil. Meestal is er bij nieuwbouwwoningen te weinig budgettaire ruimte voor de installatie van zonnepanelen, terwijl we bij renovaties en verbouwingen geconfronteerd worden met al bestaande daken, waar dan de panelen bovenop geplaatst dienen te worden. Jammer genoeg gebeurt dit vrijwel altijd los van mekaar, terwijl de zonnepanelen op zichzelf ook perfect waterdicht zijn, en dus ook de functie van dak (toch gedeeltelijk) zouden kunnen overnemen.”

Architect Danny Windmolders.

[ Foto: Danny Windmolders ]Het project in Herk-de-Stad waar Danny Windmolders al 10 jaar geleden zonnepanelen in het dak integreerde. "Door de kleuren op elkaar af te stemmen vallen de panelen veel minder op."

Danny Windmolders - Architect en voorzitter NAV

"Verstandiger om zonnepanelen te centraliseren in grote projecten"

“Het probleem met zonnepanelen, is dat ze de laatste jaren vooral gepromoot zijn voor bestaande woningen. Daarom zijn er veel zonne-installaties geplaatst die totaal niet overeenstemmen met het ontwerp en het uitzicht van de bestaande woning. Denk maar aan de aanwezigheid van schoorstenen, dakramen enzovoort. Bij een nieuwbouwproject is het echter perfect mogelijk om de zonnepanelen mooi te integreren in het ontwerp. Een voorbeeld hiervan is een project in Herk-de-Stad dat ik zelf 10 jaar geleden op die manier heb kunnen realiseren.”

“Een bijkomend probleem is dat er de laatste jaren op nagenoeg alle gebouwen zonnepanelen geplaatst worden, ongeacht het dakontwerp of eventuele schaduw die het rendement naar beneden haalt.”

“Om zuiver praktische redenen zou het trouwens verstandiger zijn om zonnepanelen te centraliseren in grote projecten. Maar wat dit betreft ontbreekt het aan politieke wil. Zo had ik zelf in een ontwerp voor de Provinciale Hogeschool Limburg voorzien om kleine zonnecellen in een groot glazen dak te integreren. Hier zouden we een heel hoog rendement mee gehaald hebben. Maar we kregen hiervoor geen subsidies, ondanks de aanvraag, omdat het het equivalent budget was van een 100 tal woningen… De overheid maakte liever 100 particulieren, lees stemmers, gelukkig.”

Toekomstgericht denken

“Wat het ontwerp betreft, heeft de plaatsing van zonnepanelen vooral een invloed op de hellingsgraad en de positionering van het dak. Waar we vroeger bijvoorbeeld een lessenaarsdak lieten afhellen van zuid naar noord, is dat vandaag precies andersom omwille van de zonnepanelen.
Verder is het belangrijk om toekomstgericht te denken. Een klant die in een eerste fase om budgettaire redenen nog geen zonnepanelen plaatst, wil dit later misschien wel doen. Het dak moet hierop dus voorzien zijn.”

“Voor de toekomst verwacht ik meer rendement van zonnepanelen en ook dat fabrikanten nog meer geïntegreerde oplossingen zullen bieden. De technologie zal alleen maar complexer worden. De dakdekker zal zich daarom moeten heroriënteren. Hij zal er ook aan moeten wennen dat er naast hem nog een specialist bijkomt op het dak, die zich bezig houdt met de plaatsing van de zonne-installatie.”

Hier vind je meer info over Fotovoltaïsche panelen en zonneboilersystemen.