“Appartementen renoveer je makkelijker naar label A”, maar mede-eigendom is bottleneck

Koop je vanaf 1 januari 2023 een appartement met een label E of F? Dan zal je dit binnen de vijf jaar na aankoop verplicht moeten renoveren tot minstens label D. Maar hoe zit dat dan met werken aan de gemeenschappelijke delen? En hoe haalbaar is het om je appartement tot label A te renoveren?

D als tussenstap naar A

De renovatieverplichting kadert binnen de Europese Green Deal waarbij alle appartementen tegen 2050 klimaatneutraal moeten zijn. Label D is een eerste tussenstap, waarna er verstrengingen volgen. Zo moet je een energieverslindend appartement binnen de vijf jaar renoveren naar label C vanaf 2028, naar label B vanaf 2040 en naar label A vanaf 2045.

Hoe haalbaar is A?

Renoveren tot een label D is dus wettelijk verplicht voor elk appartement dat vanaf 2023 wordt aangekocht. Ook als de andere appartementen in het gebouw niet van eigenaar veranderen. Een appartement scoort doorgaans een betere energiewaarde en -label dan een woning. Volgens het Vlaams Energie en Klimaatagentschap heeft 38% al een B-label. Het is namelijk een compactere manier van wonen en in de meeste gevallen is er enkel een voor- en achtergevel. En niet alle appartementen liggen onder een dak, waarlangs het meeste energie verloren gaat.

Dat beaamt ook architect Silvia De Nolf. “Voor appartementen is een label A makkelijker haalbaar dan bij een woning omdat het compacter is. Er zijn dan ook veel minder maatregelen nodig. Ik ken appartementen met enkel dubbele beglazing, voldoende isolatie en een zuinig centraal verwarmingssysteem die al aan de huidige eisen voldoen en een label B halen. Eigenlijk kan je daar met redelijk eenvoudige middelen een label A van maken. Bijvoorbeeld door het toepassen van hernieuwbare energie.”

Lees ook: Je appartement energiezuiniger maken: hou rekening met deze regels

Mag je zomaar alles verbouwen?

Nadeel is wel dat je met een appartment niet zomaar doet wat je wil. Over het aanpassen van bijvoorbeeld het dak, de verwarming en het buitenschrijnwerk moeten alle mede-eigenaars het eens zijn. “En dat is net de bottleneck”, vindt Marc Dillen van Embuild. “Bij appartementen in mede-eigendom is een label D nog haalbaar, maar het wordt het al een stuk moeilijker om binnen de vijf jaar een label A te halen.”

Daarom lijkt het Charlotte van de Water van Agoria een goed voorstel om het label op te leggen op gebouwniveau. “Veel hangt ook af van de locatie van je appartement, wat je aanpak gaat zijn of van welke werken je kan doen. Daarom is het logischer om op het niveau van het hele gebouw samen te werken met de vereniging van mede-eigenaars. Want in hetzelfde gebouw zitten zowel eigenaars als (ver)huurders. En voor een appartement onder het dak zit je met een andere situatie dan voor een aan de zijkant van het gebouw.”

Welke werken eerst?

Bovendien is het ook niet altijd makkelijk als bewoner van een appartement om in te schatten welke werken juist nodig zijn om naar label D of beter te gaan. “Voorlopig zijn het renovatiemasterplan en het EPC de juiste tools om dit te weten”, zegt Marc Dillen. “Maar zeker voor appartementen is het aangewezen om het EPC nog te verfijnen. Er is niet meteen een strikte correlatie tussen het EPC en het effectieve energieverbruik. Daarom denk ik dat we het EPC best aanvullen met technieken om het energieverbruik slim naar beneden te krijgen. Zeker als we naar het capaciteitstarief gaan, is het belangrijk dat het EPC nog wordt aangevuld met een technische oplossing.”