Glasskeletbouw komt nu heel dichtbij

Foto: Cobouw  

De glazen drukstaven die zijn gebruikt in een nieuw kantoorgebouw aan de Tower Place in Londen, zijn het product van een intensieve samenwerking tussen de fabrikant van speciaal glas Schott en de universiteit van Stuttgart. Onafhankelijk van elkaar onderzochten beide al langer de mogelijkheden om glas constructief te gebruiken. Tot ze in 1998 in contact kwamen en de handen ineen sloegen.

Professor Stefan Behling, die behalve hoogleraar op de bouwkundefaculteit van de universiteit ook werkzaam is op het bureau van de Britse architect Sir Norman Foster, bracht de ontwikkelingen in een stroomversnelling. Hij nam de glazen drukstaven op in het ontwerp voor een nieuw kantoorgebouw aan de Tower Place in Londen. Dit gebouw kreeg een van de grootste atria van Europa; glazen drukstaven van 4 meter met een buitendiameter van 16 centimeter waarborgen de stabiliteit van de glazen gevel van 60 bij 20 meter. De drukstaven zijn opgebouwd uit een 4 meter lange binnenbuis met een wanddikte van 9 millimeter waaromheen dunnere en kortere halve buizen zijn gelamineerd, van elkaar gescheiden door een PVB-folie. Net als bij autoruiten zorgt de binnenste schaal voor de krachtafdracht; de buitenste schaal dient vooral ter bescherming.

Elektriciteitsmast

Voor Schott-Rohrglas begon de zoektocht naar het constructief gebruik van de glazen buizen begin jaren negentig toen het door een Frans elektriciteitsbedrijf werd benaderd met de vraag een glazen elektriciteitsmast te ontwerpen.

Tot dan leverde Schott vooral aan de farmaceutische en chemische industrie glazen buizen in alle soorten en maten. Die zijn in een zuur milieu namelijk veel beter bestand tegen corrosie dan stalen buizen. Volgens Herbert Jung van Schott Rohrglas worden ze om die reden ook in de bouw sporadisch als schoorsteen toegepast. De grootste buizen die het bedrijf aan een stuk kan trekken uit glas, meten 4 meter bij een buitendiameter van 40 centimeter. Het onderzoek voor de glazen elektriciteitsmast eindigde helaas even onverwacht als het van de grond kwam, toen de projectleider van de opdrachtgever overleed en er niemand was die dat opmerkelijke project wilde overnemen.

Glas heeft volgens Jung een druksterkte die vergelijkbaar is met die van staal. Het probleem van glas is vooral gelegen in de geringe treksterkte van het materiaal, die voor langdurige belasting niet de 7 N/mm2 mag overschreiden.

Bezwijken

Proeven hebben geleerd dat de glazen staven nooit in het midden maar altijd bij de uiteinden bezwijken onder trek. Vooral bij de overgang van de glazen buiswand naar de stalen flens of fitting treden ontoelaatbare trekspanningen op. Daarom is veel geëxperimenteerd met rubberen ringen, folies en andere intermediaire materialen.

Maar volgens Jung bleek het erop aan te komen zowel het staal als het glas zo vlak mogelijk te krijgen, zodat de krachten direct worden overgedragen. De oneffenheden mogen geen treksterkten veroorzaken die buiten het elastisch gebied van glas komen te liggen. Het bereiken van die vlakheid was niet eens zo’n probleem. Inwendig werden de staven onder een voorspanning van 7,5 ton geplaatst met behulp van roestvaststalen spankabels. Het patent van de staven staat op naam van Schott Rohrglass dat inmiddels ook zes staven heeft geleverd ten behoeve van de bouw van een woonhuis in Beieren. Die worden daar gebruikt om het dak van een woning te dragen. Op de speciale tentoonstelling die in hal 10 van Glasstec was ingericht was ook een glazen brug en een intrigerende tensigrity-constructie te zien die waren uitgerust met de drukstaven van Schott. In het boekje dat is uitgegeven bij de tentoonstelling, rept een enthousiaste hoogleraar zelfs dat glasskeletbouw nu dichtbij komt.

Hoe het visuele effect van de transparante drukstaven in de praktijk uitpakt, is nog even de vraag. Het woonhuis in Beieren is momenteel nog in aanbouw en de staven voor Norman Fosters Tower Place zitten nog veilig ingepakt. Zij blijven in hun behuizing totdat ook de afbouwers het pand hebben verlaten. Dat de staven hun mannetje staan, blijkt wel uit het feit dat de glazen gevel de storm van enige tijd geleden ongeschonden heeft doorstaan.

Bron: Cobouw

Thuis Best Woningbouw

Thuis Best Woningbouw
  • Nieuwbouw
  • Modern/Hedendaags
  • Traditioneel
Bekijk woning

Sibomat NV

Sibomat NV
  • Nieuwbouw
  • Modern/Hedendaags
  • Houtskeletbouw
Bekijk woning

Producten

Een Bijgebouw in houtskeletbouw

Ralus Houtskeletbouw

Een Bijgebouw in houtskeletbouw

Bouwen op maat met vaste timing, vast budget en een vlekkeloze service

Sibomat NV

Bouwen op maat met vaste timing, vast budget en een vlekkeloze service

Een duurzame werf met het staalframebouwsysteem van beSteel

beSteel

Een duurzame werf met het staalframebouwsysteem van beSteel

Bezoek EXPO C, dé tentoonstelling over duurzaam (ver)bouwen

Kamp C

Bezoek EXPO C, dé tentoonstelling over duurzaam (ver)bouwen

Voordelen houtskeletbouw Ecohuis

Ecohuis

Voordelen houtskeletbouw Ecohuis

Ontdek alle houtskeletbouw mogelijkheden in onze kijkwoningen

Livingwood

Ontdek alle houtskeletbouw mogelijkheden in onze kijkwoningen