Tien geboden voor een bio-ecologisch gebouw

VIBE heeft een concreet stappenplan uitgedokterd over hoe je de bouw of renovatie van een bio-ecologische woning het beste aanpakt. Wij overlopen de tien stappen.

1. Woon in stads- of dorpskern

Als je nog geen bouwgrond hebt, kies er dan één in een al bebouwde kern. Zo heb je alle voorzieningen bij de hand: scholen, winkels, werk- en uitgaansgelegenheid, …. Het platteland is misschien leuk, maar je moet veel meer met de auto op pad en je zal dus veel meer tijd verliezen, kosten maken, vervuilen, …

Wonen op het platteland kost veel meer aan de gemeenschap (extra wegen, rioleringen...). Alleenstaande huizen verbruiken ook meer energie dan halfopen bebouwingen, rijhuizen of appartementen met dezelfde omvang en dezelfde isolatiewaarde. Minder warmteverliezende muren zorgen voor deze besparing.

Als je nog geen bouwgrond hebt, kies er dan één in een al bebouwde kern.

Foto: Danneels  

 

2. Verbouw en hergebruik

Als je kiest voor een verbouwing, spaar je al een hele hoop materialen uit (muren, vloeren...) en wellicht haal je uit het bestaande pand nog een reeks materialen die je op een leuke manier kan verwerken in je verbouwing (oude stenen, originele balken, mooie binnendeuren, gekleurd glas...). Voor elke deur en elke baksteen die je hergebruikt, spaar je de energie en de milieubelasting uit die de productie van een nieuwe deur of baksteen vergt.

3. Doe meteen goed wat je de eerste 20 jaar niet kan veranderen

Leg de juiste prioriteiten. De afwerking van je huis is natuurlijk erg belangrijk: je wilt dat het er mooi uitziet. Toch is het aangeraden om eerst te investeren in een goede constructie- en ruwbouw. Stel daarom eerder de verf- en tegelfase uit, dan de isolatiefase. Doe meteen goed wat je de eerste 20 jaar niet kan veranderen. Eerst alles afwerken en later isoleren kost veel meer tijd en geld dan eerst degelijk isoleren en later afwerken.

Bij een verbouwing moet je allereerst eventuele vochtproblemen oplossen (vocht door een lekkend dak, vochtdoorslag doorheen de muur van buiten naar binnen, opstijgend vocht vanuit de kelder of de grond…).

Stel eerder de verf- en tegelfase uit, dan de isolatiefase.

Foto: ISOVER  

 

4. Zorg voor een goede oriëntatie, buffering, zonering en passieve zonne-energie

Oriënteer de leefruimtes op het zuid-zuidwesten. Dan kunnen die zonlicht en dus ook warmte opvangen in de tussenseizoenen. Massieve materialen zoals tegelvloeren en stenen muren stockeren die warmte en geven ze daarna terug af in de ruimte. Op het noorden plan je de niet of minder te verwarmen ruimtes zoals de garage, wc, gangen, berging, slaapkamers.... Zo vormen deze noordelijke zones een 'buffer' tussen de koude buitenlucht en de te verwarmen ruimtes in huis.

5. Zorg voor een dikke isolatielaag

Met gemiddelde richtwaardes van 20 cm in het dak, 15 cm in de muur en 10 cm in de vloer, heb je een lage-energiewoning met een navenant lage energiefactuur. Goed isoleren is één van de goedkoopste manieren om energie en ook geld te besparen. Passiefhuizen zijn zelfs zo goed geïsoleerd dat ze geen centrale verwarming meer nodig hebben. De totale energievraag voor ruimteverwarming en -koeling bedraagt minder dan 15 kWh/m2.

6. Ventileer

Goed en luchtdicht isoleren gaat samen met goed ventileren. Vaak gaat daar niet genoeg aandacht naar uit. Ventileren kan op een natuurlijke manier, op een mechanische manier of door een combinatie van beide. Laat de ventilatie in elk geval niet over aan toevalligheden (reten en kieren, ongecontroleerd openstaande ramen en deuren...): dat zorgt voor nodeloze energieverspilling.

Gebruik zonne-energie om je woning van elektriciteit of warm water te voorzien.

Foto: Viessmann Belgium bvba  

 

7. Gebruik zonne-energie waar mogelijk

Passieve zonne-energie is gratis. Actieve zonne-energie (zonnepanelen) kan dienen om water te verwarmen (zonneboiler, vloer- of muurverwarming) of om elektriciteit op te wekken (fotovoltaïsche zonnepanelen). 

8. Bespaar op water

Dit kan via eenvoudige technieken (waterbesparende kranen en douchekoppen, waterzuinige huishoudtoestellen...). Gebruik ook regenwater voor een aantal toepassingen (tuin, vloeren poetsen, toilet, wasmachine...). Overtollig regenwater laat je best insijpelen in de grond rondom je huis, afvoeren naar de gracht, een vijver, ...

9. Gebruik materialen uit teeltbare of onuitputtelijke minerale grondstoffen uit de eigen regio

Door rationeel beheerde nagroeibare grondstoffen te gebruiken, ontstaat er nooit uitputting van grondstoffen. Voorbeelden zijn: hout, natuurverven (uit plantaardige oliën of minerale bestanddelen), linoleum, natuurlijke stoffen voor constructie en binnenhuisinrichting (katoen, wol, natuurlatex, vlas, hennep, schapenwol, stro...). Ook vele minerale grondstoffen (klei, zand, leem, gips, kalk…) zijn ruim voorradig of bijna onuitputtelijk. Of isolatiematerialen uit vermalen krantenpapier, hennep, vlas, houtvezels, schapenwol, kurk, …

10. Laat je niet misleiden door het etiket 'milieuvriendelijk', 'ecologisch' of 'recycleerbaar'

Tegenwoordig heeft haast elk materiaal wel één of ander milieuvoordeel. Maar een materiaal kan slechts objectief beoordeeld worden op basis van àlle milieucriteria. Recyclage is er daar één van. Andere zijn: uitputting van grondstoffen, aantasting van de natuur, energieverbruik bij productie en transport van het materiaal, onderhoudsgevoeligheid, levensduur, hinder (geur, licht, geluid…) bij productie en transport, emissies van milieuschadelijke of gevaarlijke stoffen, afval, ... Let daarom op het Naturepluslabel.

Met dank aan VIBE - ‘Wat is bio-ecologisch bouwen?’

Livingwood

Livingwood
  • Nieuwbouw
  • Modern/Hedendaags
  • Houtskeletbouw
Bekijk woning

Sibomat NV

Sibomat NV
  • Nieuwbouw
  • Modern/Hedendaags
  • Houtskeletbouw
Bekijk woning

Producten

De Koevoet: het ecologisch magazine rond duurzaam bouwen

Dialoog vzw

De Koevoet: het ecologisch magazine rond duurzaam bouwen