Is ontwerpdecreet grond- en pandenbeleid een vergiftigd geschenk?

Foto: Groep Huyzentruyt nv  

Eind 2008 keurde de Vlaamse regering het ontwerpdecreet grond- en pandenbeleid goed, dat privéfirma’s toelaat om sociale woningen te bouwen. Sinds vorige week donderdag ligt het ontwerp ter goedkeuring in het Vlaams parlement. Woningbouwfirma’s zien het decreet als een vergiftigd geschenk en binden hard de strijd aan met de beleidsmakers.

Even recapituleren: met het nieuwe grond- en pandenbeleid wil de overheid meer bouwgronden op de markt te krijgen, met meer sociale kavels en sociale woningen. Bouwen moet zo betaalbaar blijven voor iedereen. Tegen 2020 wil de Vlaamse regering 43.000 sociale huurwoningen en 21.000 sociale koopwoningen bouwen en 1.000 sociale kavels ontwikkelen. Sociale huisvestingmaatschappijen bleken de afgelopen jaren niet in staat deze nobele doelstelling te realiseren, daarom wil de Vlaamse overheid de private woningbouwers voor haar kar spannen.

Een (vergiftigd) geschenk?

Een heikel onderdeel van het ontwerpdecreet is dat vanaf 2009 in nieuwe verkavelingen van minstens 10 huizen (of groter dan een halve hectare) en in appartementsblokken vanaf 50 woningen een bouwfirma gemiddeld 20% moet voorbehouden voor de bouw van sociale woningen.
Geen goed idee volgens woningbouwbedrijven. Daarom zetten zo’n 30-tal woningbouwfirma’s samen een informatiecampagne op het getouw tegen het grond- en pandenbeleid. De leuze ‘een vergiftigd geschenk’, verwoordt precies wat de verenigde woningbouwers vrezen. Dat het decreet haar doel voorbij schiet op alle vlakken.

De Vlaamse woningbouwers: “Gezinnen met een laag inkomen zullen nog steeds vele jaren op een woning moeten wachten, voor modale gezinnen die een nieuwe woning willen kopen of bouwen wordt een eigen huis een pak duurder en in de bouwsector zullen dankzij dit decreet nog meer jobs sneuvelen.”

Woningen tot 15.000 euro duurder

De verenigde woningbouwers wijzen er onder meer op dat een gemiddelde woning in een nieuwe verkaveling op slag 12.000 tot 15.000 euro duurder zal worden. De bouwfirma’s moeten de 20% ‘verloren bouwruimte’ immers goed maken door hogere prijzen aan te rekenen.

4.000 jobs op het spel

Volgens de Vlaamse woningbouwers is de 20%-maatregel ook voor de bouwsector zelf een pijnlijke zaak. De Vlaamse woningbouwers: “20% van de woningen zullen pas jaren later gebouwd kunnen worden: hierdoor zullen er rechtstreeks 2.000 jobs in de bouwsector verloren gaan, en nog eens 2.000 jobs in de bouwverwante sectoren.”.

Het decreet zal volgens de woningbouwers ook de wachtlijsten voor een sociale woning niet verminderen. “In Vlaanderen zijn er 180.000 hulpbehoevenden. Slechts 70.000 hadden de moed om zich te registreren op een wachtlijst voor een sociale huurwoning. Aan het tempo dat het decreet vooropstelt, zal het nog 100 jaar duren voor de problemen opgelost zijn.”

Foto: V2 Bouwprojecten BVBA  

V2 bouwprojecten is één van de woningbouwfirma’s die zich verzetten tegen het nieuwe decreet. Ben Vangronsveld: "Het lijkt ons geen goed idee om bij elke verkaveling een gedeelte sociale woningen te voorzien. Het is een beetje unfair ten opzichte van die andere 80 %. Want die mensen gaan moeten opdraaien voor het feit dat de sociale woningen te goedkoop verkocht moeten worden. Ik weet ook niet hoe mensen gaan reageren, wetende dat er 20% van de wijk waar ze de rest van hun leven gaan slijten voorbehouden is voor de sociale sector. Let op dit is niet iets waar wij persoonlijk problemen mee zouden hebben.

Wat is volgens uw bouwfirma een betere oplossing?

Vangronsveld: “Uiteraard is het belangrijk om bouwen betaalbaar te houden. Iedereen wil zijn eigen stek en iedereen moet die mogelijkheid ook hebben. Maar dit kan niet gepaard gaan met een fikse verhoging van de woningen voor degenen die geen recht hebben op een sociale woning. Geloof me: ook voor die mensen is bouwen nu al bijna onbetaalbaar geworden. Mij lijkt het beter om het sociale woninggebeuren te laten waar het is, bij de mensen die er dagdagelijks mee bezig zijn. Misschien moet men eerst eens een duidelijk decreet op tafel gooien en eerst eens met alle betrokken partijen rond de tafel zitten vooraleer men een decreet opstelt dat zo ingewikkeld is dat men door de bomen het bos niet meer ziet.”

De Vlaamse woningbouwers stellen verschillende oplossingen voor. Eerst en vooral de vernieuwde huursubsidie. “Sociale koopwoningen blijven meestal te duur voor gezinnen met de laagste inkomens. Een goede en snelle manier om deze gezinnen daadwerkelijk en vanaf dag één te helpen, is het geven van een huursubsidie van een paar honderd euro per maand.”

Terugwerkende kracht

Het grootste probleem voor de Vlaamse Confederatie Bouw (VCB) is dat het decreet met terugwerkende kracht wordt toegepast. Dit is dus ook het geval op gronden die woningbouwers aangekocht hebben voor er ooit sprake was van deze maatregel. "Op die manier zal het decreet bestaande afspraken volledig doorkruisen. Een groot aantal projecten die al gepland zijn, zullen vertragen of tot stilstand komen. In het ergste geval zullen ze zelfs niet opstarten.
Het is evident dat de overheid de bedrijven niet mag verplichten om diensten en producten onder de marktprijs te leveren. Dat is nochtans wat met het grond- en pandendecreet zal gebeuren. Want uiteenlopende bepalingen van het decreet zullen ertoe leiden dat bedrijven voor hun gronden of woningen geen marktconforme prijs zullen krijgen. Wij dringen aan op een betere overgangsmaatregel en op marktconforme vergoedingen."

Volwaardige huursubsidies

Het grond- en pandendecreet voorziet voor de periode 2009-2020 in de realisatie van 43.000 bijkomende sociale huurwoningen. "Veel te weinig oordeelt de VCB. "Wetenschappers schatten het aantal Vlamingen dat zich geen degelijke woning kan veroorloven tot vier maal zo hoog in: 180.000. Om voor de huisvestingsproblemen van deze ruime groep tegen 2020 een oplossing te bieden, volstaat het niet extra sociale huurwoningen te bouwen."

De VCB vraagt aan de Vlaamse regering, naast de bouw van sociale huurwoningen, in haar woonbeleid een volwaardige tweede pijler uit te bouwen die op het toekennen van huursubsidies berust. "De Vlaamse overheid moet het stelsel van de huursubsidies uitbreiden tot al de woonbehoeftige huurders op de private markt. In combinatie met renovatiepremies zullen huursubsidies tot een grondige renovatie van de huurwoningmarkt leiden.
Tegelijk moet de Vlaamse overheid voor de bouw van sociale huurwoningen meer steunen op een vrijwillige inbreng van gronden en panden door private firma’s. Daarvoor bestaat al een formule, de CBO (Constructieve Benadering Overheidsopdrachten). De overheid moet hiervan vaker gebruik maken in plaats van aan private firma’s eenzijdig sociale verplichtingen op te leggen," besluit het VCB.

www.vergiftigdgeschenk.be

Livingwood

Livingwood
  • Nieuwbouw
  • Modern/Hedendaags
  • Houtskeletbouw
Bekijk woning

Splendid woningbouw

Splendid woningbouw
  • Nieuwbouw
  • Modern/Hedendaags
  • Traditioneel
Bekijk woning

Producten

Kom langs in onze kijkwoningen en kijkappartementen

Bostoen

Kom langs in onze kijkwoningen en kijkappartementen

Familiebedrijf met ervaring

Splendid woningbouw

Familiebedrijf met ervaring

Bezoek inspirerende concept- en kijkwoningen !

Sibomat NV

Bezoek inspirerende concept- en kijkwoningen !

Woonprojecten: nieuwbouw appartementen en nieuwbouwwoningen

Hustings Bouwgroep

Woonprojecten: nieuwbouw appartementen en nieuwbouwwoningen

BEN-woning

Arkana

BEN-woning