We renoveren langer, maar beter

Het aantal renovaties blijft toenemen. Gelukkig maar, want het uitgebreide Vlaamse woningpark is verouderd en voldoet niet meer aan de hedendaagse energie- en kwaliteitsnormen. Er moet dus meer en meer worden ingezet op kwaliteitsvollere en energetisch betere renovaties.

Naar aanleiding van de Vlaamse Renovatiedag voerde de NAV, de Vlaamse architectenorganisatie, een onderzoek naar de evoluties binnen de renovatiemarkt. Daarbij werden 237 architecten en 519 particulieren ondervraagd. Dit zijn de resultaten.

Foto: Wienerberger  
Foto: Koramic  
Foto: Koramic  
Foto: Livios  

1. Meer dan 65% van woningbouwprojecten zijn renovaties

Maar liefst 66,62 % van de projecten die de ondervraagde architecten uitvoerden in 2015, waren renovatieopdrachten. Bijna 59,3 % van die renovatieprojecten werden aangevraagd door mensen tussen de 30 en 40 jaar. 23,2 % door mensen tussen de 20 en 30 jaar en 14,9 % door mensen tussen de 40 en 50 jaar.

Een derde van de architecten gaf mee dat hun aantal renovatieopdrachten in 2015 toegenomen was tegenover 2014. Voor 1 op de 10 architecten daalde het aantal renovatieopdrachten. Bij 60 % van de architecten bleef dat aantal gelijk. 

2. Steeds meer bouwheren faseren 

Meer dan de helft van de particulieren voert de renovatie niet in één keer uit, maar in verschillende fases. De vooropgestelde termijn is daarbij gemiddeld vijf jaar, maar in de meeste gevallen loopt het uit tot 8 jaar.

Ook het merendeel van de architecten ziet dat steeds meer particulieren met fases werken. Volgens 50 % is ook de duur van renovaties toegenomen in verhouding met vijf jaar geleden. De voornaamste redenen zijn volgens de architecten: de complexiteit van de verbouwing die is toegenomen (38,6 %), het budget dat het niet toelaat alles in één keer te doen (34,2 %), het meer te maken krijgen met zelfbouwers (14 %) en het moeilijker vinden van aannemers (10,5 %).  

3. Vier op vijf steekt zélf de handen uit de mouwen

42,7 % van de bouwheren stelt binnen het jaar na de aankoop van de woning een architect aan. 35,9 % woont al reeds 1 tot 5 jaren in de woning en 21,4 % woont er al langer dan vijf jaar. Meer dan de helft van de verbouwers (52,8 %) kwam bij hun architect terecht via mond-tot-mondreclame. De rest vond de geschikte architect via internet, openhuizendag of andere kanalen. 

Naast ontwerpen, voert de architect ook een controlefunctie uit. De aannemer(s) en/of bouwheer moet de werken juist uitvoeren. 81 % van de verbouwers zegt zelf de handen uit de mouwen te steken tijdens de renovatie. Op deze manier proberen ze het budget te beperken. Meer dan de helft van de verbouwers (56 %) blijft om diezelfde reden in de woning wonen tijdens de renovatie. 

4. De grootste ergernis? De verhouding tussen budget en verwachting

Bij een renovatie komt heel wat kijken. Logisch dus dat zowel architect als particulier heel wat frustraties ondervinden. Bij de architect wringt het schoentje vooral bij het feit dat veel bouwheren niet realistisch zijn over het budget. Ook de fasering van de werken - wat opvolging vermoeilijkt - of woningen die bouwfysisch niet meer in aanmerking komen voor renovatie, zijn storende elementen.

Bij de particulieren zijn de grootste frustraties te vinden bij aannemers die de afgesproken termijn niet respecteren en de verbouwkost die overschreden wordt. Werken die slecht uitgevoerd zijn, het moeilijk vinden van aannemers en problemen met de aanvraag van de bouwvergunning spelen ook een grote rol. 

5. Vooral dakisolatie erg in trek

Om de woning energiezuiniger te maken, voeren bouwheren verschillende ingrepen uit. Het aanbrengen van dakisolatie (79,9 %) en het installeren van nieuwe ramen en glas (79,9 %) scoren daarin het hoogst. Ook de installatie van een zuinige verwarmingsinstallatie (64,8 %), muurisolatie (59,4 %) en vloerisolatie (54,7 %) doen het goed. 17,9 % kiest voor hernieuwbare energie als de warmtepomp, zonnepanelen en zonneboiler

De architect komt bij renovaties geregeld voor constructieve problemen te staan als het neerkomt op het realiseren van energiezuinigheid. Die problemen situeren zich het vaakst in koudebruggen, maar vaak is er ook een plaatsgebrek voor luchtkanalen van ventilatie of een tekort aan hoogte voor vloerverwarming. Ook is de EPB-eis voor na-isolatie vaak onhaalbaar, net als de EPB-eis voor installatietechnieken. 

Toekomstige renovaties zo energetisch, kwalitatief en kostenefficiënt mogelijk

Renovatieprojecten zijn niet meer hetzelfde als tien jaar geleden. De mogelijkheden zijn enorm verruimd en de wettelijke eisen nemen steeds verder toe. De NAV vindt het belangrijk dat toekomstige bouwheren de verbouwing op hun eigen ritme kunnen doen, maar de renovatie moet ook gebeuren op een zo'n energetische, kwalitatieve en kostenefficiënte mogelijke manier. 

Het is belangrijk dat bouwheren op voorhand een plan opstellen met een vooropgezet doel en een realistische en doordachte timing. De verschillende fases moeten op elkaar afgestemd zijn om lock-in effecten te vermijden. Ook doe je er goed aan de te kopen woning te bezoeken met een bouwprofessional. Zo weet je op voorhand waar je aan toe bent. Van de ondervraagde particulieren riep slechts 31 % de hulp in van een expert voor de aankoop.

Woningpas

De NAV ziet in de nog te ontwikkelen woningpas een handig instrument. Die woningpas dient dan als een soort van woningpaspoort dat meegaat van eigenaar naar eigenaar. Dat paspoort verzamelt alle gegevens en attesten en bevat een concreet renovatie-advies met een stappenplan voor een energiezuinige renovatie.

Dat advies kan ook zijn dat de woning beter gesloopt en heropgebouwd wordt. De organisatie dringt er bij de overheid op aan ook voor de sloop en heropbouw van een woning het verlaagde btw-tarief van 6 % te voorzien. In 32 stadsgebieden is dat al het geval.

Op zondag 29 mei organiseert de NAV de jaarlijkse Vlaamse Renovatiedag. 97 woningen in Vlaanderen en Brussel in de meest uiteenlopende bouwstijlen, stellen hun deuren open. Meer informatie vind je hier

 

Lees ook: 

Concrete House

Concrete House
  • Nieuwbouw
  • Modern/Hedendaags
  • Betonbouw
Bekijk woning

Dewaele Woningbouw

Dewaele Woningbouw
  • Nieuwbouw
  • Rustiek/Klassiek
  • Houtskeletbouw
Bekijk woning

Producten

Een Aanbouw in houtskeletbouw

Ralus Houtskeletbouw

Een Aanbouw in houtskeletbouw

Bouwmaterialen

Gamma Belgie

Bouwmaterialen

Wat zijn de voordelen van een leidingrenovatie zonder breekwerk?

e-Pipe Benelux

Wat zijn de voordelen van een leidingrenovatie zonder breekwerk?

Adviesloket voor korte vragen over duurzaam bouwen en renoveren

Acasus - onafhankelijk bouwadvies

Adviesloket voor korte vragen over duurzaam bouwen en renoveren

Bouwen of verbouwen? Vraag je gratis publicaties aan.

Vlaams Energieagentschap (VEA)

Bouwen of verbouwen? Vraag je gratis publicaties aan.