Het plat dak: over koud, warm en omgekeerd

Foto: Van Marcke  

Het plat dak zit al enkele jaren in de lift. Meer en meer bouwers kiezen het als bekroning voor hun woning. Ook in combinatie met andere daktypes zoals het zadeldak of een gebogen dak doet deze dakvorm het goed. De verbeterde technieken en systemen zijn zeker niet vreemd aan dit succes.

Foto: ENGIE Electrabel  

Het systeem van het koude dak dat vroeger toegepast werd, wordt tegenwoordig ten strengste afgeraden. Hierbij bleef er tussen de isolatie en de dakafdichting een luchtlaag vrij. Tegenwoordig is het "warme dak" het meest gebruikte type. Hierbij komt de dakafdichting dadelijk op de isolatielaag te liggen zonder een luchtspouw. Dit type is goedkoper dan het omgekeerde dak en heeft het voordeel dat de dakvloer door de isolatielaag beschermd wordt tegen sterke temperatuurschommelingen waardoor het risico van scheuren in de dakvloer kleiner wordt. Verder is het plaatsen van de isolatie in hoeken eenvoudiger en is de kans op plasvorming en dus algengroei veel kleiner, mits een correcte plaatsing. Er moet zeker de nodige aandacht besteed worden aan de kwaliteit en de goede plaatsing van het dampscherm. Dit zorgt ervoor dat de waterdamp van een onderliggend verwarmd vertrek niet tot aan de afdichting komt. Anders kan je condensatie krijgen in dat isolatiemateriaal, hetgeen een negatieve invloed heeft op de isolatiewaarde. Dit dampscherm moet steeds aan de warme zijde van de isolatie geplaatst worden. Het spreekt voor zich dat de afdichtingslaag bij een warm dak meer blootgesteld is aan de weersinvloeden dan bij een omgekeerd dak waarbij de afdichting beschermd wordt door de isolatielaag. Tenzij bij een uitvoering van een losliggend systeem met daarboven een ballastlaag. Daarom moet zeker op een warm dak de afdichtingslaag van een degelijke kwaliteit zijn en goed beschermd tegen de werking van UV-stralen (bijvoorbeeld door een laag kiezel). Een regelmatig nazicht is aangewezen.

Wees ook voorzichtig met over het dak te lopen, want dit houdt risico's in op mechanische beschadigingen.

Het omgekeerde dak

Op een omgekeerd dak legt men bovenop de isolatielaag een schutlaag die de isolatie beschermt tegen windzuigkrachten, temperatuurschommelingen en UV-stralen. Een omgekeerd dak telt minder lagen en is dus eenvoudiger dan een warm dak. Bovendien is een bijkomend dampscherm overbodig. De waterdichte dakafdichting onder de isolatielaag vervult immers de functie van dampremmende laag. Door de plaatsing van een isolatielaag boven de dakafdichting wordt de kans op condensatie aanzienlijk verminderd.

Bij een omgekeerd dak kunnen de isolatieplaten ook bij slechte weersomstandigheden gelegd worden. Bij renovaties is een omgekeerd dak vaak een interessant alternatief. Je kan immers zonder veel problemen isolatie en een ballastlaag voorzien als de dakafdichting nog in goede staat is. Aan de andere kant is het wel zo dat defecten aan de afdichting moeilijker op te sporen zijn en dat hiervoor zowel de schutlaag als de isolatielaag verwijderd moeten worden.

Een omgekeerd dak vergt een zwaardere onderstructuur en is doorgaans ook duurder dan een warm dak. Bovendien vergt dit systeem een iets grotere dakhelling. Een ander minpunt van een omgekeerd dak is dat je meer warmteverlies hebt bij dezelfde isolatiedikte dan bij een warm dak. Daarom moet men volgens bepaalde bronnen de theoretisch berekende isolatiedikte met 20 % verhogen in vergelijking met een warm dak. Bij een omgekeerd dak kunnen er ook problemen ontstaan met het ter plaatse houden van de isolatieplaten. Om dit te voorkomen dient men het door de fabrikanten opgelegde gewicht aan ballast te respecteren of isolatieplaten te gebruiken die al voorzien zijn van een cementlaag. Platen met tand en groef verminderen eveneens dat risico.

De keuze van het type van plat dak heeft een weerslag op de keuze van het isolatiemateriaal. Bij een warm dak moet er isolatie gebruikt worden met een goede densiteit en een lage gevoeligheid voor krimp en uitzetting. Hiervoor komen onder meer polyurethaan, stijve platen mineraalwol, piepschuim, perliet, kurk en cellenglas in aanmerking.

De isolatie van een omgekeerd dak moet dan weer beter bestand zijn tegen vocht. Hiervoor komt slechts één materiaal in aanmerking namelijk geëxtrudeerd polystyreen.

Combinatie van dakisolatie en afschotlaag

Naast de traditionele dakopbouw voor platte daken (hellingsbeton - isolatie - waterkering) bestaan er ook systemen waarbij de dakisolatie en de afschotlaag gecombineerd worden. Een voorbeeld daarvan vormen de isolatieplaten waarvan de bovenzijde in helling is afgewerkt. Voor eenvoudige dakvormen kan dit een interessant alternatief vormen.

Er bestaat ook een systeem waarbij in een isolerende mortel op basis van polystyreenkorrels EPS-platen ingebed kunnen worden. Op de draagvloer wordt een laagje isolerende mortel aangebracht waarin de EPS-plaatjes geplaatst worden waarbij men voegen openlaat van enkele centimeters. Deze voegen worden ook gevuld met isolerende mortel en het geheel wordt bedekt met een toplaag, ook weer uit dezelfde isolatiemortel. Op die manier verkrijgt men een stevige ondergrond voor de waterkering. Dit werk kan ook uitgevoerd worden door doe-het-zelvers.

Producten

Atlas en Müller dakpannen

SVK

Atlas en Müller dakpannen

Sneldek: meest geplaatste betondakpan in België

Eternit NV

Sneldek: meest geplaatste betondakpan in België

Bellus: de keramische lei vol superlatieven van Koramic

Koramic

Bellus: de keramische lei vol superlatieven van Koramic

Ideaal voor renovatie - dakpaneel R.16

Prefa Gmbh Alu-Dacher und -Fassaden

Ideaal voor renovatie - dakpaneel R.16

Dakbedekking voor een plat dak, zonder te branden

Aquaplan

Dakbedekking voor een plat dak, zonder te branden

De gegolfde DNH-V dakpan: absolute winnaar op vlak van snelheid en techniek

Monier

De gegolfde DNH-V dakpan: absolute winnaar op vlak van snelheid en techniek