"Mensen moeten dringend beseffen hoeveel ze verbruiken"

De wereld moet op CO2-dieet, en de Parijse klimaattop heeft daarom een streng afslankingsprogramma opgelegd. Te streng, volgens de meerderheid van de Belgen. 54 % onder hen gelooft niet dat we tijdig de finish halen.

Andries Gryffroy (links) drukt mee op de alarmknop: "Op vlak van ingrijpen, gaat het hier over 'morgen' en 'overmorgen'.

Foto: Remeha  

"In heel België zijn er 200.000 van ondermaatse verwarmingsketels. Als we die vervangen, sturen we al 2 miljoen ton CO2 minder de lucht in."

Foto: Viessmann Belgium bvba  

Professor Ivan Verhaert: "Uitstel is afstel. Dus is het onze taak om de mensen bewuster te maken van hun verbruik."

Foto: Remeha  

Vlnr: Andries Gryfrroy, Christophe Leroy, Geert De Cock, Ivan Verhaert en Mercedes Van Volcem.

Foto: Remeha  

Dat blijkt uit cijfers van Remeha, producent in oplossingen voor centrale verwarming en sanitair warm water. Zij lieten studiebureau iVox los op een groep van 1.000 Belgen. Een groep experts en beleidmakers ging hierop in debat. De Livios-redactie luisterde mee, hoog in een watertoren in Steenokkerzeel.

Drie deadlines

De klimaateisen zijn duidelijk: 20 % minder CO2-uitstoot tegen 2020, 40 % tegen 2030 en minstens 80 % tegen 2050. Over die laatste twee deadlines is de Belg duidelijk: dit halen we nooit.

Andries Gryffroy, Vlaams volksvertegenwoordiger voor N-VA, drukt mee op de alarmknop: "Op vlak van ingrijpen, gaat het hier over 'morgen' en 'overmorgen'. Enkel voor 2020 lopen we iets voor op schema. We moeten dringend grotere stappen zetten als we succes willen behalen. 2030 halen, betekent vandaag starten."

"Dringend oude ketels vervangen"

En daarin ligt ook een grote rol voor ons weggelegd. "De grootste CO2-verslinder naast wegverkeer en industrie, is ons gebouwenpark", stelt Christophe Leroy, Managing Director van Remeha, vast. "Onze gebouwen zijn goed voor 30 % van het energieverbruik en de uitstoot van broeikasgassen. Meer dan de helft van dit verbruik gaat naar het verwarmen of koelen van de woning."

Het is daar ook dat we volgens Leroy het grootste verschil kunnen maken met het oog op de toekomst. Zeker in bestaande, oudere woningen. "Alles begint bij natuurlijk een goede isolatie. Maar ook het aanpakken van niet-efficiënte gasketels is cruciaal. Elk jaar vervangt maar 3 % zijn oude ketel. Terwijl die in een aantal jaren is terugverdiend. In heel België zijn er 200.000 van die ondermaatse verwarmingsketels. Als we die vervangen, sturen we al 2 miljoen ton CO2 minder de lucht in. Zo halen we ook meteen al 10 % van ons doel in CO2-besparing."

Twijfels door krap budget

Een groot deel van de ondervraagden (45 %) wil wel effectief zijn steentje bijdragen om de klimaatdoelstellingen te behalen. De meesten willen hiervoor tot 3.500 euro investeren. Extra belastingen om dat te bereiken, zijn meestal niet welkom. En uiteraard moeten de investeringen zo snel mogelijk opleveren. 

Het budget is wel vaak krap, wat alles op de lange baan doet schuiven. Mercedes Van Volcem, volksvertegenwoordigster van Open vld, ziet opportuniteiten. "Waarom geen kortingen aanbieden op gelijktijdige vervangingen van gasketels in een wijk of straat? Goedkoper voor de eindgebruiker, en ook de installateurs en de producenten varen er beter bij."

De verantwoordelijkheid voor het niet halen van de doelstellingen, schuift de helft af naar de overheid. Slechts 18 % steekt de hand in eigen boezem. De meesten willen gerust nog meer recycleren. Maar naar renovatie, groener transport en vooral groene energie toe, blijkt de drempel een pak groter. En het groene hart verrassend klein.

"Wake-up call nodig"

Vanuit het debatpanel klinkt dan ook dat het dringend tijd is om de mensen bewuster te maken van hun energieverbruik. "We merken dat fabrikanten mee op de kar willen springen richting groene oplossingen," zegt Geert De Cock van de European Heating Industry, die de Europese verwarmingsfabrikanten vertegenwoordigt.

Professor Ivan Verhaert aan de Universiteit Antwerpen, specialist in energiesystemen en thermodynamica, hoopt dat ook de verbruiker zelf zijn twijfel overwint: "Uitstel is afstel. Dus is het onze taak om hen bewuster te maken van hun verbruik." "En op welke manier ze verwarmen," vult Christophe Leroy aan, "want in bestaande woningen, weten mensen dat vaak zelfs niet eens. Alles begint dus met juist informeren."

(Slim) meten is weten

En dan komen de slimme meters weer ter sprake. Dit zijn meters die constant communiceren met je energieleverancier en andersom. Op deze manier kom je vlug tot de meest energiezuinige en dus ook goedkoopste tarifering. Koppel dat nog eens aan slimme huishoudelijke apparaten en apps op je laptop, tablet of smartphone en je hebt het hele zogenaamde internet-of-things.

Maar ook hier hebben we nog een hele achterstand in te halen op omringende landen. Net zoals dat het geval is bij de warmtenetten, zowel op grote (wijken) als op kleine (appartementen) schaal. Kortom, de opportuniteiten zijn er. De obstakels moeten snel wijken, want morgen is snel daar.

Producten

De voordelen en eenvoud van verwarmen met vloerverwarming

Easykit

De voordelen en eenvoud van verwarmen met vloerverwarming

Decentrale ventilatie met warmteterugwinning in grote leefruimtes

Thermad Climate Systems

Decentrale ventilatie met warmteterugwinning in grote leefruimtes

Gascondensatieketels staan garant voor goede verwarming en warmwatercomfort

Viessmann Belgium bvba

Gascondensatieketels staan garant voor goede verwarming en warmwatercomfort

Zehnder Designradiatoren

Zehnder Group Belgium

Zehnder Designradiatoren

Waarom een warmtepomp op gas in plaats van elektriciteit?

ClimaWays

Waarom een warmtepomp op gas in plaats van elektriciteit?

Warmtepompboiler op zonne-energie die op elk moment warm water voorziet

ATLANTIC BELGIUM

Warmtepompboiler op zonne-energie die op elk moment warm water voorziet