Pelletketels nemen toe door het verdwijnen van de mazoutketel

De mazoutketel moet eruit. De uitfasering is in ons land al volop aan de gang. Dat doet de vraag naar alternatieven, zoals de pelletketel, volgens pelletketelfabrikant ÖkoFEN toenemen. Ik vroeg aan energie-expert Sam Hamels van UGent of hij nog redenen ziet voor een eventuele toename. En of hij nog andere oplossingen ziet voor de mazoutketel.

Verkoop pelletketels stijgt

Is de pelletketel aan een opmars bezig? Pelletketelfabrikant ÖkoFEN denkt van wel. Het bedrijf uit Kuurne zag de verkoop de voorbije drie jaar met 20 procent toenemen. Ze verwachten zelfs dat de vraag naar pelletketels de komende drie jaar zal verviervoudigen. De hoofdreden daarvoor is volgens de fabrikant de uitfasering van stookolieketels. Energie-expert Sam Hamels geeft nog een andere reden aan.

Stookolie wordt duurder

Historisch gezien heeft stookolie altijd een belangrijke rol gespeeld. “Maar vanaf 2027 zal stookolie, net zoals andere fossiele brandstoffen, duurder worden. Dat komt door de invoering van de koolstoftaks (ETS 2), waardoor je meer moet betalen voor brandstoffen met een hoge CO₂-uitstoot”, weet Hamels.

Dat zal de overstap naar alternatieven, zoals biopropaan, een pelletketel en een warmtepomp aantrekkelijker maken. Hamels: “Houtpellets worden als CO₂-neutraal beschouwd. Ervan uitgaande dat de CO₂ die vrijkomt bij verbranding in eerste instantie door de plant uit de atmosfeer onttrokken werd. Sommige huishoudens beschouwen pellets daarom als minder schadelijk dan stookolie.”

Interesse in pelletketel stijgt

Vooral in Wallonië is de vraag naar pelletketels groot. De fabrikant geeft aan dat 65% van hun ketels in Wallonië staat, de overige 35% staat in Vlaanderen. Karel Van Wonterghem van ÖkoFEN Belgium: “We zien in Vlaanderen wel een stijgende interesse voor de pelletketel. Het aantal aanvragen nam met 42% toe ten opzichte van oktober vorig jaar. In Wallonië ging het om een stijging van 32%. De Vlaming is dus actief op zoek naar alternatieven voor gas en mazout.”

Wel premie in Wallonië, niet in Vlaanderen

Gemiddeld betaal je voor een pelletketel tussen de 3.000 euro en 15.000 euro. In Wallonië kan je nog de prime Habitation aanvragen voor ketels op biomassa. Dat is een forfaitaire premie van 720 euro. Een mooi bedrag, maar de voorbije jaren kon die premie nog oplopen tot 4.320 euro. De Vlaamse overheid geeft geen premie voor een pelletketel. 

Wie koopt een pelletketel?

Volgens Van Wonterghem zijn de kopers hoofdzakelijk mensen die van mazout overstappen naar een hernieuwbaar alternatief. “Maar niet uitsluitend. We merken wel dat huishoudens energie-onafhankelijkheid zoeken en niet willen vasthangen aan hoge energietarieven. Of dat ze het hernieuwbare, prijsstabiele, lokale en CO₂-neutrale aspect van pellets waarderen.” Het gaat volgens Van Wonterghem zowel over woningen waar radiatoren aanwezig zijn als woningen met vloerverwarming of een combinatie van de twee.

Radiatoren en de pelletketel

Van Wonterghem: “Radiatoren werken op hoge temperatuur. Wil je je radiatoren niet vervangen door lagetemperatuurradiatoren die nodig zijn voor een warmtepomp, dan is een pelletketel een goede keuze.” Al zijn lagetemperatuurradiatoren geen must voor een warmtepomp, vindt Hamels. “Er zijn warmtepompen op de markt die radiatoren kunnen opwarmen tot ‘ouderwetse’ waarden van wel 70°C. Dat is de temperatuur die je nodig hebt als je een slecht geïsoleerde woning met kleine radiatoren toch comfortabel wil verwarmen als het buiten vriest.”

Maar dan ligt het rendement wel een stuk lager dan bij een lage(re) aanvoertemperaturen. “Je warmtepomp zal harder moeten werken, dus je elektriciteitsfactuur zal relatief hoog zijn. Vaak is het zo dat je dan beter eerst wat investeert in de isolatie van je woning, zodat je vervolgens een standaard warmtepomp kan kopen en op lage(re) temperaturen kan verwarmen. Dan is niet alleen de aankoop goedkoper, maar ook het verbruik.”

Grote radiatoren werken al op lage temperatuur

Het voordeel van veel woningen is dat de radiatoren oversized zijn. “Dat is zeer courant in Vlaanderen. Vaak zijn er grote radiatoren aanwezig en zelfs meerdere in één ruimte. In dergelijke gevallen kan je meestal al overstappen op lage temperatuurverwarming zonder iets aan de radiatoren te moeten veranderen. Probeer de 50° test eens uit. Hierbij laat je je bestaande ketel water van slechts 50°C naar je radiatoren sturen wanneer het buiten vriest. Wordt het voldoende warm, dan weet je zeker dat je je woning warm krijgt met een warmtepomp en aan een aanvaardbaar rendement", weet Hamels.

Besluit

Wat je ook kiest, een goede installateur moet eerst en vooral uitgebreid kijken naar de woning. “Hij moet rekening houden met het aanwezige afgiftesysteem en opzoeken wat het totale warmteverlies van de woning is. Woningen die nog verwarmen op mazout, zijn vaak oudere woningen waar extra isolatie een quick win is.”

“Vaak is het zinvoller om eerst de isolatie wat te verbeteren en al dan niet een radiator te vervangen (met bijvoorbeeld een grotere radiator of een convector), vooraleer je een nieuwe (pellet)ketel of warmtepomp plaatst. Het verwarmingstoestel moet immers perfect afgestemd worden op de situatie in de woning en die verandert als je eerst dergelijke ingrepen doet. Zo vermijd je dat je een veel te duur verwarmingstoestel installeert en behaal je de laagst mogelijke verbruikskost”, besluit Hamels.