Raam uitbreken en deur van maken

Toegegeven, de onderstaande klus is niet van de minste. Maar een ingreep als deze kan wel een enorm effect opleveren. Bijvoorbeeld als je na een renovatie een terras hebt aan de zijkant van je woning. Door het uitbreken van een raam hoef je niet telkens om te lopen. Handig als er bezoek is in de zomer…

Of je deze klus zelf ook kan toepassen, hangt af van de breedte van het raam. In het beste geval is dit tussen de 75 en de 95 cm als je met standaard deurbreedtes (zoals 73, 78, 83, 88 en 93 cm) wil werken.

Stap 1: stenen onder raam wegkappen

• Begin met het wegkappen van de gevelstenen onder het raam. Laat de vensterbank voorlopig nog zitten.
• Zet de steenbeitel op de voeg tussen de gevelstenen en geef dan forse tikken met de hamer tot de stenen loskomen.
• Wil je de stenen hergebruiken, dan kan je ze ook uitboren. Dan ben je zeker dat je ze niet beschadigt.
• Probeer aan de zijkanten niet meer dan een halve steen breder weg te kappen dan de raamopening. Meestal komt het metselverband zo uit dat je dan de volledige stenen, die deels onder de raamopening en deels in de rest van de muur zitten, moet wegkappen. De gevelstenen die aansluiten op de raamopening laat je gewoon zitten.
• Met een slijpschijf kan je eventueel alle uitstekende stenen mooi op één lijn afslijpen.

Stap 2: binnenmuur uitkappen/uitzagen

• Bestaat de binnenmuur uit een snelbouwsteen, dan zal je die net zoals de gevelstenen moeten uitkappen.
• Cellenbetonblokken kan je met een speciale cellenbetonzaag uitzagen (maar een handzaag met grote tanden werkt ook prima).
• Denk eraan dat er onder cellenbetonblokken soms een betonlaag zit, die je afhankelijk van de diepte ook een stuk moet verwijderen, zodat de dorpel straks niet te hoog boven de vloer uitsteekt. Hiervoor is een drilboor het meest geschikt.

Stap 3: vensterbank weghalen (loskappen)

• Kap nu de stenen rondom de vensterbank weg om de vensterbank te kunnen wegnemen.
• Tip: je kan de vensterbank eventueel hergebruiken als vloerdorpel.

Stap 4: raamkozijn verwijderen

• Het kozijn kan op verschillende manieren bevestigd zijn. Verwijder eerst de omlijsting met een breekijzer en kap het pleister rond het kozijn weg met hamer en beitel.
• Vermoedelijk zit het kozijn met schroeven in de buitenste stijlen vast. Pas tijdens het weghalen van het kozijn dan ook op dat je geen muurisolatie of vochtwerend materiaal beschadigt. Herstel waar nodig.
• Bij een houten of kunststof kozijn zaag je de stijl aan één zijde boven en onder door. Vervolgens kan je hem met een breekijzer loswrikken. Probeer de muur niet te beschadigen, ook al kan het soms niet anders.
• Haal pluggen en schroeven die nog in de muur zitten weg. Veeg vervolgens loszittende delen weg met een borstel.
• Een kozijn uit metaal verwijder je op dezelfde manier, alleen gebruik je geen handzaag maar een ijzerzaag of een haakse slijper om de stijl door te zagen/slijpen.
• Een metalen raam dat rechtstreeks op de muur is vastgeschroefd, kan je gewoon losdraaien met een schroevendraaier.
• Zit er een spouw achter het kozijn, dan gebruik je een spouwlat om die correct af te sluiten.
• Tip: als er een houten latei boven de raamopening zit, controleer die dan nu meteen ook op houtrot. Lees hier hoe je houtrot kan herkennen.

Stap 5: dorpel leggen

• Als je hiervoor de vensterbank recupereert, moet je ze eventueel op maat zagen. Anders kan je in de winkel een dorpel op maat laten maken.
• Plaats de dorpel in een mortelbed van zo’n 2 cm dik. Gebruik een zachte hamer om hem goed op zijn plaats te krijgen.
• Je kan de ruimte onder de dorpel vooraf eventueel opvullen met een laag steengruis. Afhankelijk van de draagkracht van de ondergrond en het hoogteverschil dat je moet overbruggen om de dorpel mooi met de vloer te laten aansluiten.
• Zorg dat de dorpel perfect aansluit op de vloer, zodat water bij het poetsen niet tegen de rand blijft staan.

Stap 6: kader maken

• Welk soort hout je kiest voor de deur en het deurkader hangt af van je smaak (meranti, grenen, den, eik, …).
• Enkele belangrijke maten:
  • Breedte van de deur: zorg dat de opening van het kader aan beide zijden 2 mm breder is dan de deurbreedte (4 mm in totaal dus).
  • Dikte van de deur: tel 1 mm bij de dikte van de deur. Hou hier rekening mee om te bepalen waar de slaglatten moeten komen. Reken hierbij wel vanaf de binnenkant van het kader, om de deur naar binnen te laten openen.
  • Hoogte van de deur: deze is best 5 mm korter dan de afstand tussen de dorpel en de bovenkant van het deurkader.
  • Breedte van het kader: dit hangt voor een deel ook af van de ‘aangerichte schade’ bij het uitkappen van de binnenmuur- en gevelstenen en het verwijderen van het raamkozijn.
  • Dagmaat: dit is de afstand tussen de beide binnenmuren. Dus de breedte van de opening van het uitgekapte gat aan de binnenkant. De breedte van het kader is afhankelijk van de dagmaat.
• Zet het kader in elkaar (U-vorm) met telkens twee lange schroeven van de liggende balk door de twee deurstijlen (afhankelijk van de dikte van het hout).
• Nagel nu de slaglatten tegen de binnenkant van het kader. Om tijdelijk extra stevigheid te creëren, kan je onderaan de constructie (waar de deurstijlen niet verbonden zijn met elkaar) tijdelijk een overgebleven lat op de deurstijlen nagelen (met dunne nagels).

Stap 7: vloer leggen

• Je kan twee dingen doen. Eerst de vloer leggen, wat eigenlijk het meest praktisch is. Of je kan eerst het kader in de deuropening plaatsen. Maar dan moet je bij het leggen van de vloer vloertegels op maat snijden met een tegelsnijder.
• Meer uitleg in onze klus ‘Vloer betegelen’.

Stap 8: kader inzetten

• Plaats het kader in de opening tussen de binnenmuurstenen.
• Stel het kader af tot het in de perfecte positie staat.
• Fixeer het kader met 3 keilbouten per zijde in het binnenmetselwerk.
• Dicht de kieren tussen het kader en het gevelmetselwerk met PU-schuim.

Stap 9: deur plaatsen

• Werk voor deze laatste stap zoals beschreven in onze klus ‘Deur plaatsen’.

Stap 10: gevelmetselwerk herstellen

• Repareer het uitgekapte gevelmetselwerk. Onze klus ‘Juiste metseltechniek gebruiken’ kan je hierbij helpen.
• De grootste uitdaging is om voegmortel te maken, die precies hetzelfde kleurt als de oorspronkelijke voegen van de gevel. Controleer daarom vooraf of de samenstelling van de voegmortel na drogen het gewenste kleurresultaat oplevert. Anders zal je het wat moeten aanpassen. Een goede mix om mee te starten: 1 deel cement, 4 delen fijn zand, en 0,3 delen water.