De constructie van een zadeldak: opbouw en soorten dakhout

Hoe is een zadeldak opgebouwd? Er zijn twee manieren: een traditionele opbouw (gordingen) en een spantendak (geprefabriceerde dakspantenstructuur). Welke houtsoorten komen in aanmerking?

1. Traditionele opbouw van een zadeldak: gordingen

Bij een traditionele opbouw van een zadeldak worden muurplaten met speciale bandijzers aan het metselwerk bevestigd. Deze muurplaten dragen de constructie. De rest van de muurconstructie wordt op deze muurplaten genageld. Op de muurplaten worden de kepers bevestigd die schuin oplopen van de goot naar de nok. Gordingen, die in de muur ingemetseld zijn, ondersteunen op bepaalde afstand de kepers.

De gordingen lopen evenwijdig met de dakgoot. De afstand tussen de gordingen hangt af van de helling van het dak en de houtsoort. De architect rekent dit uit. De bevesiging van de kepers op de gordingen gebeurt met kepernagels. Gordingen moeten heel recht zijn. Is dat niet het geval? Plaats ze dan met de bolle kant naar boven om een eventuele doorbuiging te compenseren.

Muurplaten, gordingen en kepers vormen het houten dakgebinte waarop de eigenlijke draagstructuur komt. Het onderdak komt op de kepers. De tengellatten liggen op het onderdak in dezelfde richting als de kepers. Dwars op deze tengellatten worden de panlatten genageld waarop de pannen of leien komen. De panlatten liggen net als de gordingen in horizontale richting. De juiste afstand tussen de panlatten hangt af van het soort materiaal en van de dakhelling. Voor oversteken en andere speciale dakdelen, moet een aangepast timmerwerk gemaakt worden dat uiteindelijk bekleed wordt met afwerkingsprofielen.

2. Spantendak (geprefabriceerde dakspantenstructuur)

Bespaar tijd en kies voor een geprefabriceerde houten dakspantenstructuur, ook wel lichte spanten, spantendak of sporendak genoemd. De fabricatie kan op maat in de fabiek gebeuren of op de werf getimmerd worden. Het is een geheel van houtelementen die met metalen verbindingsstukken aan elkaar gezet worden door toepassing van het vakwerkprincipe. Deze zelfdragende structuur heeft geen ondersteuning nodig, wat extra flexibiliteit biedt op vlak van inrichting of verandering van de binnenruimtes. Er zijn grotere overspanningen mogelijk dan bij traditionele dakstructuur. Deze methode is minder weggelegd voor doe-het-zelvers.

Welk dakhout voor een zadeldak?

Veel gebruikte houtsoorten zijn oregon (douglas), roodnoorse den en epicia (inlandse den of vurenhout)/

• Oregon: duurste maar ook sterkste houtsoort. In grotere lengtes verkrijgbaar dan veel andere houtsoorten. In tegenstelling tot wat vaak aangenomen wordt, is het toch aan te raden oregon te behandelen met houtbeschermingsproduct.
• Roodnoorse den: lengte beperkt tot 5 à 6 m. Qua prijs en kwaliteit tussen oregon en epicia.
• Epicia: houtsoort die nog niet volledig droog is. Tijdens het drogen kunnen vervormingen ontstaan. Grote pluspunten: goedkoop en in grote lengtes te krijgen.