Sinds een paar maanden staat bij Overpeltenaar Ben Van Mierloo en zijn gezin een brandstofcel in huis. Nog nooit van gehoord? Toch wint het toestel, dat je woning zowel van stroom als van verwarming voorziet, langzaamaan terrein. Ook in ons land. Ben kreeg zelfs een stevige subsidie vanuit Europa. Hij deelt graag zijn eerste indrukken met ons.
Euhm… een brandstofcel?
Eerst een korte kennismaking. De hele installatie bestaat uit twee verschillende toestellen: een standaard hoogrendementsketel op gas en de eigenlijke brandstofcel. De brandstofcel krijgt aardgas binnen via de verwarmingsketel en splitst het gas op in onder meer waterstof en CO2. De waterstof reageert met zuurstof en wekt zo elektriciteit en warmte (voor verwarming en sanitair warm water) op.
De twee units zijn verbonden door een warmtewisselaar. Op deze manier komt de restwarmte van de brandstofcel terecht in het buffervat van de gasketel.
© Ben Van Mierloo
“Hadden bijna zonnepanelen gekocht”
Ben Van Mierloo, informaticus van opleiding en vader van twee, kocht enkele jaren geleden met zijn vrouw een twintig jaar oude woning. “De verwarming draaide op stookolie, maar omdat het gebouw vrij goed geïsoleerd was, lag de stookkost redelijk laag.”
Dat liep jaren goed. Maar midden vorig jaar vond Ben dat het tijd was om in grijpen: “De energieprijzen schoten door het plafond. We moesten op zoek naar alternatieven. Ondanks de vele jaren op de teller, waren we niet van plan om onze prima werkende verwarmingsketel te vervangen. Dus keken we in de eerste plaats uit naar zonnepanelen.”
Dat leek het ook te gaan worden. Tot een lokale handelaar hem informeerde over de brandstofcel. “Na overleg leek dit ons op lange termijn de beste oplossing. We verwarmen namelijk met radiatoren. Als we later energieneutraal willen wonen, dan zouden we eventueel zonnepanelen en een warmtepomp kunnen combineren. Maar dan zouden we ook moeten investeren in een nieuwe, dure cv-installatie. Met de brandstofcel dienden we gewoon de bestaande verwarmingsketel te vervangen én konden we meteen zelf stroom opwekken.”
8.000 euro steun
Bovendien kreeg Ben heel wat financiële steun vanuit Europa. Nog tot maart 2021 loopt een Europees testproject onder de naam PACE. In totaal krijgen meer dan 2.600 huishoudens in elf lidstaten elk een subsidie van 8.000 euro als ze een brandstofcel kopen en de resultaten laten monitoren. Die korting gaat af van de aankoop- en installatieprijs. Europa wil zo nagaan of de brandstofcel een rol van betekenis kan spelen in de energiedoelstellingen van de toekomst. Onder meer door de CO2-uitstootte beperken.
Bekende spelers zoals Viessmann, Vaillant en Bosch zitten mee in het project. De subsidieperiode loopt nog tot maart 2019. Christophe Van Den Eynde van Viessmann: “Tegen dan hopen we al 200 brandstofcellen te hebben geplaatst in ons land.”
Wil je een brandstofcel in hoogsteigen persoon zien? Rep je dan op Batibouw naar de stand van Viessmann in paleis 12, stand 117.
“We verwachten 0 euro stroomkosten”
De brandstofcel draait intussen sinds oktober ten huize Van Mierloo. Voorlopig verloopt alles naar wens: “Momenteel is het winter en draait de cel volop. Na iets meer dan drie maanden wekte het systeem al 1.500 à 2.000 kWh stroom op, een derde van wat we op jaarbasis nodig hebben (4.200 à 4.500 kWh). Veelbelovend dus.”
“We verbruiken wel 23% meer gas dan voordien, omdat het hele systeem erop draait. Maar de winst van de nieuwe ketel ten opzichte van de oude ketel zou zo’n 20% bedragen. Aan het einde van de rit verwachten we dus een nulverbruik qua stroom en hetzelfde verbruik voor warmte in vergelijking met voordien.”
Ben berekende dat hij alles in tien jaar tijd terugverdient: “Zonnepanelen en een verwarmingsinstallatie hadden me ongetwijfeld meer gekost. De initiële brandstofcelinstallatie kostte 23.000 euro. Na de subsidie bleef er nog 15.000 euro over. Ik heb trouwens ook recht op WKK-certificaten, goed voor zo’n 160 euro per jaar. Die compenseren de wat hogere onderhoudskosten: gemiddeld 350 euro, dat is zo’n 100 euro meer dan bij onze oude stookolieketel. In theorie zou de installatie een levensduur van 20 jaar hebben. Dus dat betekent in theorie tien jaar winst.”
© Ben Van Mierloo
“Niet helemaal onafhankelijk van het net”
Net als bij zonnepanelen, ben je niet helemaal onafhankelijk van het elektriciteitsnet. “Je panelen hebben een vermogen van 5.000 Wp, maar je gebruikt die stroom enkel wanneer de zon schijnt. De brandstofcel heeft een piekvermogen van 750 Wp, zo’n vijf à zes keer minder. Daar kom je al aan als je inductiekookplaat, oven of wasmachine aan staan. De brandstofcel geeft dit lagere vermogen wel over een langere tijd (maximum 22 uur per dag) af. Maar In beide gevallen moet je dus nog altijd stroom van het net halen.”
Voor wie, voor wie niet?
Samengevat is volgens Ben een brandstofcel een verstandige keuze wanneer je aan volgende drie voorwaarden voldoet:
- “Je verbruik moet hoog genoeg liggen. Minstens tussen de 3.500 en 4.500 kWh. Zo niet, produceer je teveel en heeft de meerkost weinig zin”
- “Je wil iets aan je energiekosten doen”
- “Je bestaande cv-ketel is aan vervanging toe”
“Paar schoonheidsfoutjes, maar zeker een aanrader”
Momenteel is Europa nog volop bezig met de analyse van de resultaten. Maar staat het systeem al volledig op punt? Nog niet helemaal volgens Ben. “Als het buffervat bijvoorbeeld zijn maximaal warmtepeil heeft bereikt, dan stopt de brandstofcel. Want die kan zijn warmte niet meer kwijt. Het systeem valt dan stil tot de volgende dag. In de winter is dat niet zo’n probleem, aangezien je veel verwarmt. In de zomer is dat problematischer. Dat heeft toch een impact op de stroomproductie. Het systeem bevat wel een geïntegreerde energiemanager die de installatie permanent bijstuurt. Het systeem zou ook zelflerend zijn, dus ik ben benieuwd naar de komende weken en maanden.”
Ben je zelf ook geïnteresseerd om deel te nemen aan het brandstofcelproject? Neem dan contact op met het centrum van PACE in België.
Houd de hitte buiten: geniet van optimaal zomercomfort met de juiste zonwering
Hittegolven, strengere energienormen en een groeiende aandacht voor duurzaam wonen maken één ding duidelijk
