De tuin in 2024: in 10 stappen naar een hedendaagse tuin met oog voor het klimaat

Onze buitenruimte maakte de voorbije jaren een heuse omwenteling door: we zijn onze tuinen meer naar waarde gaan schatten, maar ook het wispelturige weer en de klimaatverandering drukken hun stempel op de tuinen van nu. Ze moeten beter bestand zijn tegen zowel hitte en droogte als overvloedige regenval. Bovendien wint biodiversiteit aan belang: het mag allemaal wat natuurlijker. Hoe ziet onze tuin er anno 2024 dan uit? Ontdek tien tips voor een hedendaagse, natuurlijke en klimaatrobuuste tuin. 

1. Het terras wint aan gezelligheid

Nooit eerder was het terras zo belangrijk. Het is de ideale plek om familie en vrienden te ontvangen, of om even tot rust te komen. Met comfortabel tuinmeubilair, voorzien van zachte weerbestendige kussens, is het altijd gebruiksklaar. Verlichting, die naargelang het moment functioneel of stemmig is, laat de avonden langer duren. Een warmtestraler of tuinhaard – voor dat gezellige kampvuurgevoel – zorgt voor extra warmte.

Tip: Ontdek terrasoplossingen voor elk seizoen

2. Werken in de tuin anno 2024

Werken doen we niet langer alleen op kantoor. Samen met het thuiswerk ontdekten we de mogelijkheden van ‘werken in de tuin’. Met dank aan laptop, tablet, smartphone en vanzelfsprekend een goede wifiverbinding. Een tuinkantoor is niet langer een onbereikbare droom en duikt steeds vaker op in hedendaagse tuinen. Een tuinserre of -berging wordt een multifunctioneel thuiskantoor(tje) en even lief een intieme lees- en ontspanplek.

3. Kleur in het gras

Het traditionele gazon heeft afgedaan. Er mag wat kleur en leven inzitten. Daar zorgen kruiden als madeliefjes, brunel en ereprijs voor. Wil je je tuin een handje helpen? Zaai dan niet langer gewoon sport- en speelgazon, maar een bloemengazon. Daarmee ben je ineens verlost van die wekelijkse maaibeurt. Een bloemengazon hoef je maar eens om de drie tot vier weken te maaien. Het staat namelijk het fleurigst wanneer het 10 tot 15 cm hoog is.

4. James mag maaien

In elke tuin blijft een stukje wekelijks gemaaid groentapijt welkom voor een tuin of plek waar kan worden gespeeld of een balletje getrapt, of waar je stoelen, tafels en een BBQ kwijt kan voor een gezellig tuinfeest.

Het mooi kort houden van het gras laten we steeds vaker over aan een robotmaaier. Zo geniet jij optimaal van jouw tijd in de tuin, terwijl James – of hoe je de robot ook noemt – maait.

5. Jaarrond mooie borders

De typische Engelse borders, die vooral in juni en juli floreren, maken plaats voor bloemenperken die ons het hele jaar door laten genieten van kleur en geur. De nieuwe borders combineren winterbloeiers, lentebollen en -knollen, traditionele vaste planten, laatbloeiende prairieplanten, siergrassen en herfstbloeiers. Voorzie je ook een aantal bloemen die je kan gebruiken als snijbloem, dan haal je het hele jaar door ook een stukje van buiten naar binnen. Plant alles gerust ook dichter bij elkaar dan vroeger. De borders zijn zo beter opgewassen tegen onkruid en droogte, en het zorgt ervoor dat je planten niet zelf moet steunen.

Omring je terras met planten: deze planten zorgen voor kleur, geur of intimiteit

6. Hapklare moestuin

Ondanks het grote aanbod aan smakelijke en zelfs biologisch geteelde groenten in winkels, en de vele maaltijdboxen die aan huis geleverd worden, reserveren we in onze tuin steeds vaker enkele vierkante meters om zelf lekkers te kweken.

Radijsjes, sla, wortelen, kerstomaten en andere gemakkelijke groenten groeien in potten, bakken en zelfs verhoogde moestuintafels. Paprika, aubergine en zelfs appelwortel mogen in de border, tussen de bloeiende planten in. Een grote oogst is niet belangrijk, wel het zien groeien en het ontdekken van de pure smaken.

7. Veelzijdige schaduwboom

Geen tuin zonder boom. En liefst meer dan een. Ze brengen schaduw en zorgen voor verkoeling. Geen mis te verstane voordelen gezien de steeds warmer wordende zomers. ‘Boom’ moet je daarbij niet al te letterlijk nemen. Ook met meerstammige, mooi gevormde 5 tot 6-meter hoge sierheesters creëer je aangename schaduwplekken in je tuin.

Dienen ze ook om inkijk te verhinderen van en naar de verdiepingen van de buren, kies dan voor wintergroene soorten. Maar de echte favorieten zijn fruitbomen: van appel tot peer, perzik en pruim, maar ook de meer exotische kaki en nashi. Naast een natuurlijke airco, pakken ze ook uit met een mooie bloei, lekkere vruchten en in de meeste gevallen ook nog eens een mooie herfstkleur.

8. Groen op en over het huis

Ook op kleinere percelen groeit het groen welig, omhoog tegen de gevel of hoog op het dak. Op die manier creëer je een groene oase, zonder kostbare vierkante meters terras of speelruimte voor de kinderen op te offeren. Tegenwoordig krijgen platte en licht hellende daken bovendien een rijkere aankleding dan de vroegere groendaken met enkel vetplantjes.

We doen dit niet alleen om van meer groen te genieten. Ook het besef groeit dat groendaken en -gevels interessante troeven hebben voor onze woningen én voor het milieu. Ze helpen bijvoorbeeld bij de thermische isolatie van je woning. Beide zijn ook erg belangrijk voor het stimuleren van biodiversiteit in steden. Bovendien kunnen ze grote hoeveelheden water bufferen. Zo helpen ze bij het sluiten van de waterkringloop, waarbij neerslag grotendeels terug in de atmosfeer wordt gebracht.

9. Gastvrije tuin

Het mag dus allemaal wat natuurlijker. Daar horen ook insecten en tuinvogels bij, die we lokken met planten, bloemen en struiken. We geven ze een permanent plekje met insectenhotels en nestkastjes, en zorgen dat ze voldoende te eten hebben, in de zomer en de winter. Vlinderteldagen, vogeltelweekends… we zijn met opvallend meer om die kleine bezoekers te spotten in onze tuinen en genieten van de verscheidenheid.

10. Gezond zwemwater

Het traditionele zwembad ondervindt al even geduchte concurrentie van zijn natuurlijke variant. Een van de redenen zijn de chemische producten die gebruikt worden om het zwembadwater te ontsmetten. Een zwemvijver gaat daarentegen voor puur natuur. Het water wordt namelijk natuurlijk gefilterd door waterplanten en lavasteentjes.

Voor wie dat net een stap te ver gaat, vindt misschien zijn gading bij de bio-zwembaden, waarbij het water niet door planten, maar door bijvoorbeeld hydrolyse wordt gefilterd (zonder dat er chloor aan te pas komt). Daarnaast leggen de strakke, rechtlijnige zwemkuipen de duimen voor organische en gebogen vormen. Zelfs verticale wanden zijn geen vereiste meer.