Cv-installatie: ontdek de opties voor de centrale verwarming van je woning

Een centrale verwarming (cv) zorgt voor de verwarming in je woning. Zo’n cv-installatie bestaat uit verschillende onderdelen zoals een ketel, afgiftesysteem en thermostaat. Benieuwd welke centrale verwarming het meest geschikt is voor nieuwbouw of renovatie? Ontdek de verschillende soorten cv-installaties en hun prijs.

Waaruit bestaat een cv-installatie? 

Een centrale verwarming of cv-installatie bestaat uit verschillende onderdelen die samenwerken om je woning te verwarmen: 

• De cv-ketel: de verwarmingsketel verwarmt het water voor je verwarming. Afhankelijk van welke brandstof je wil gebruiken, heb je keuze uit een mazout-, gas- of pelletketel of uit hernieuwbare energie zoals een warmtepomp of zonneboiler.
• Pomp: zorgt dat het warm water door je leidingen kan circuleren. 
• Afgiftesystemen of verwarmingstoestellen: de warmte wordt doorgaans via radiatoren, convectoren of vloerverwarming in de kamer afgeven.
• Expansievat: vangt drukverschillen op als het water uitzet bij verhitting.
• Thermostaat: via een thermostaat kan je de gewenste temperatuur instellen.

Hoe werkt een cv-installatie?

De brander van de ketel verwarmt het verwarmingswater. De pomp stuurt het via de leidingen naar het gekozen afgiftesysteem (meestal radiatoren of vloerverwarming), dat de warmte afgeeft aan de kamer. Daarna stroomt het afgekoelde water terug naar de ketel. Omdat een cv-installatie een gesloten circuit is (steeds hetzelfde water wordt rondgestuurd), is het belangrijk dat er rekening wordt gehouden met de uitzetting van het water. Het expansievat vangt het extra volume op dat ontstaat doordat water bij het verwarmen uitzet. Gebruik je zonnecollectoren of een warmtepomp, dan wordt het water in die toestellen opgewarmd in plaats van in een ketel. Via regelapparatuur zoals een thermostaat kan je de temperatuur instellen. Lees meer over de werking.

Soorten cv-installaties? 

Er bestaan verschillende soorten cv-installaties om je woning te verwarmen.

1. Cv-installatie op mazout

Een mazoutketel verbrandt stookolie om warmte te genereren. Dit type ketel heeft doorgaans een lange levensduur en kan snel grote hoeveelheden warm water produceren. Wel moet je ruimte hebben om stookolie op te slaan in een stookolietank. Die kan je laten bijvullen wanneer de prijzen gunstig zijn. Hou er rekening mee dat prijzen kunnen fluctueren. Stel dat je voorraad bijna op is, maar de prijzen hoog zijn, dan kunnen de kosten oplopen. Tot slot blijft mazout een fossiele brandstof die nadelig is voor het milieu. Er zijn dus milieuvriendelijkere opties om je woning te verwarmen.

2. Cv-installatie op gas

Een gasketel verbrandt gas, propaan of butaan om warmte te genereren. De nieuwste generatie condensatieketels werken erg energiezuinig, aangezien ze warmte uit de rookgassen recupereren. Gasketels werken snel en efficiënt en hebben een lange levensduur. Je kan dit type ketel combineren met een verwarmingssysteem op lage temperatuur zoals vloerverwarming en met duurzame technieken zoals warmtepompen. Aardgas is doorgaans ook goedkoper dan elektriciteit.

Daarentegen is het wel een fossiele brandstof die CO₂ uitstoot. Je hebt bovendien een gasaansluiting nodig. Hiervoor moet er aardgas aanwezig zijn in je straat. Tot slot brengt een gasketel ook risico’s met zich mee zoals gaslekken of koolmonoxidevergiftiging. Door je ketel goed te onderhouden, kan je deze risico’s wel beperken. 

3. Cv-installatie op vaste brandstof

Naast gas- en stookolieketels, zijn er ook ketels die een vaste brandstof gebruiken om warmte te genereren. Denk maar aan een pelletketel die houtpellets verbrandt. Die worden gemaakt van onbehandeld afvalhout. Dit type ketel vormt een alternatief voor fossiele brandstoffen. Een pelletketel biedt namelijk een goed rendement en is CO₂ -neutraal: er komt bij de verbranding van het hout evenveel CO₂ vrij als het hout eerder heeft opgenomen. De prijs van pellets is ook relatief stabiel in vergelijking met de prijzen van gas en elektriciteit. Hou er wel rekening mee dat een pelletketel een hogere aankoopprijs heeft in vergelijking met andere ketels. Daarnaast heb je ook voldoende opslagplaats voor de pellets nodig. 

4. Cv-installatie met warmtepomp

Is je woning goed geïsoleerd, dan kan je kiezen voor een warmtepomp. Die haalt tot 80% van zijn warmte uit zijn omgeving (lucht, bodem of water) en geeft die af in je woning. Hierdoor is een warmtepomp een energiezuinige en milieuvriendelijke verwarmingsmethode. Er bestaan vier soorten: 

• Een geothermische warmtepomp: haalt warmte uit het grondwater of de bodem en geeft die af aan het warmwatercircuit van je centrale verwarming. 
• Een lucht-waterwarmtepomp: haalt warmte uit de buitenlucht en geeft die af aan het warmwatercircuit van je centrale verwarming. 
• Een lucht-luchtwarmtepomp: haalt warmte uit de buitenlucht en geeft die rechtstreeks af aan de binnenlucht in je woning. Er is dus geen watercircuit nodig.
• Een hybride warmtepomp: een lucht-waterwarmtepomp wordt aan je verwarmingsketel op gas of stookolie gekoppeld. De warmtepomp levert de nodige warmte en de cv-ketel kan bijspringen indien nodig of wanneer elektriciteit duur is. 

Een warmtepomp combineer je best met een afgiftesysteem op lage temperatuur zoals vloerverwarming, maar ook ventiloconvectoren of radiatoren zijn mogelijk. Aangezien een warmtepomp meer elektriciteit verbruikt dan een gas- of mazoutketel, kan je zonnepanelen plaatsen die het extra stroomverbruik (deels) kunnen opvangen. 

5. Cv-installatie met zonneboiler 

Een zonneboiler bestaat uit zonnecollectoren op je dak en een voorraadvat (boiler). Wil je niet alleen je sanitair water, maar ook je woning verwarmen? Dan spreken we van een zonneboilercombi waarbij het warmwatertoestel en de cv-ketel één geheel vormen. De zonneboiler heeft dan naast het voorraadvat ook een cv-brander. De warmte in het voorraadvat wordt gebruikt om het water voor de centrale verwarming te verwarmen. De cv-brander springt bij als de zon niet voldoende warmte kan leveren in de tussenseizoenen of in de winter.  Je combineert dit type cv-installatie best met een afgiftesysteem op lage temperatuur zoals vloerverwarming. 

Prijs cv-installatie 

De prijs voor nieuwe cv-installatie hangt af van de keuzes die je maakt: het soort verwarmingsketel, het vermogen, de afgiftesystemen, … Gemiddeld betaal je 7.000 à 25.000 euro voor een volledige cv-installatie inclusief ketel, leidingen en verwarmingstoestellen. Heb je enkel een nieuwe ketel nodig? Dan ligt de prijs een pak lager en betaal je gemiddeld tussen de 2.000 à 15.000 euro. 

In onderstaande tabel geven we je enkele richtprijzen. Deze prijzen zijn exclusief btw. 

Premies

Wie zijn woning renoveert of energiezuiniger maakt kan in aanmerking komen voor een premie. Zo heb je Mijn VerbouwPremie in Vlaanderen, Prime Habitation in Wallonië en de RENOLUTION-premies in Brussel. Afhankelijk van de regio waarin je woont, kan je een premie aanvragen als je een energiezuinige ketel, een warmtepomp of zonneboiler plaatst. Ontdek via de Premielinker of je in aanmerking komt voor een premie. 

Opgelet: voor nieuwbouw zijn er geen premies. 

Welke cv-installatie bij nieuwbouw?

In Vlaanderen mag je sinds 2022 geen stookolieketel meer plaatsen bij nieuwbouw. Vanaf 2025 worden ook aardgasaansluitingen verboden. In Wallonië worden stookolieketels voor nieuwbouw vanaf 1 maart 2025 verboden. In Brussel wordt de verkoop van mazoutketels vanaf 1 juni 2025 verboden. Een verbod op gasketels bij nieuwbouw is er hier nog niet. Omdat nieuwbouwwoningen zeer goed geïsoleerd en energiezuinig zijn, kan je hier kiezen voor een centrale verwarming met een warmtepomp of zonneboiler. In Brussel of Wallonië kan je ook nog kiezen voor een condensatieketel op gas. 

Welke cv-installatie bij renovatie? 

In Vlaanderen mag je sinds 2022 geen nieuwe stookolie meer plaatsen als er aardgas in je straat ligt. Is er geen aardgas in de buurt van je woning, dan mag je je oude mazoutketel nog vervangen door een nieuwe. Vanaf 2035 wordt de verkoop in Vlaanderen verboden. 

In Wallonië mag je een oude mazoutketel nog tot eind 2025 vervangen. Vanaf 1 januari 2026 zullen mazoutketels verboden worden. Brussel voert al eerder een verbod in: de verkoop wordt hier vanaf 1 juni 2025 verboden. 

Wie zijn oude mazoutketel wil vervangen, kan een condensatieketel op gas plaatsen. Als je woning goed geïsoleerd is, kan je ook een warmtepomp of zonneboiler overwegen. Is je woning slecht geïsoleerd en wil je toch graag met een warmtepomp verwarmen, dan kan je je bestaande verwarmingssysteem behouden en hieraan een hybride warmtepomp koppelen. 

Tips: Vraag zeker advies aan een installateur. Die helpt je bij het zoeken naar een verwarmingsoplossing op maat van je woning, je verwarmingseisen en budget. 

Cv-installatie en warm water

Je kan sanitair warm water afzonderlijk produceren of met hetzelfde toestel als voor je verwarming. Bij nieuwbouw worden de warmwaterbereiding en de cv-installatie doorgaans in één systeem geïntegreerd. Bij renovaties is dit niet altijd haalbaar. In principe heb je keuze uit vier systemen: 

• Een geiser of doorstroomtoestel op gas of elektriciteit.
• Een boiler die al dan niet wordt aangesloten op je cv-installatie. 
• Een warmtepompboiler. 
• Een zonneboiler. 

Lees hier meer over deze oplossingen en ontdek welke het meest geschikt is voor jouw woning.

Onderhoud cv-installatie

Het onderhoud van het centraal stooktoestel van je verwarmingsinstallatie is in Vlaanderen verplicht. Centrale stooktoestellen op mazout of vaste brandstoffen moet je elk jaar laten onderhouden, centrale stooktoestellen op gas elke twee jaar. Ook in Brussel is het onderhoud verplicht en gelden dezelfde regels als in Vlaanderen. In Wallonië is niet het onderhoud, maar de periodieke controle verplicht: stookolieketels moet je jaarlijks laten controleren, gasketels om de drie jaar. 

Het onderhoud van een warmtepomp is niet wettelijk verplicht, maar wel aanbevolen. Voor een goede en veilige werking laat je je warmtepomp toch zeker één keer om de twee jaar onderhouden. Elk jaar is zelfs nog beter. Welk onderhoud je warmtepomp nodig heeft, hangt af van de soort. Ontdek hier per type warmtepomp wat je best laat doen door een professional of wat je zelf kan doen. 

Ook het onderhoud van een zonneboiler is niet verplicht. Toch is het aangewezen om het toestel elk jaar te laten controleren. Aangezien je een zonneboiler meestal combineert met een cv-ketel, kan je het nazicht koppelen aan het onderhoud van je cv-installatie. 

FAQ: cv-installatie