Zo kies je de beste houtpellets voor jouw pelletkachel volgens een expert

Een pelletkachel is niets zonder houtpellets. Maar hoe weet je of de houtpellets die je koopt kwalitatief in orde zijn? Spelen de houtsoort, kleur of afmetingen een rol? We vroegen het aan pellet-expert Dries Merckx van Stûv.

Wat zijn goede houtpellets?

Uit recent onderzoek blijkt dat meer dan één op de vijf Belgen zijn huis (bij)verwarmt met een hout- of pelletkachel. Dat is best veel, dus het is belangrijk dat we goede houtpellets gebruiken. Houtpellets die in België verkocht worden, moeten voldoen aan de voorwaarden van het Koninklijk Besluit Houtpellets. Zo moeten pellets gemaakt zijn van onbehandeld houtafval en moeten ze geperst worden met een bepaalde dichtheid. 

“Houtpellets zijn eigenlijk een restproduct van houtzagerijen”, weet Dries Merckx. “Het zijn de overschotjes van het hout dat gebruikt wordt voor het maken van meubilair, houten balken voor de bouw, de industrie, … De grote hoeveelheden zaagsel en houtshreds die overblijven, worden vermalen en komen dan op meterslange banden terecht om uit te drogen. Daarna worden ze verwerkt en geperst tot pellets.” 

Wat zijn de kwaliteitscriteria voor houtpellets?

Houtpellets die voldoen aan de wettelijke voorwaarden herken je aan hun label. In België, en in de rest van Europa, is er het ENplus-label. Dat is een Europees keurmerk en certificeringsregeling voor houtpellets. “Het ENplus-label garandeert in principe een goede kwaliteit, maar je informeert je best bij de verdeler.” Daarnaast kunnen pellets een duurzaamheidslabel hebben, zoals PEFC en FSC. "Koop je pellets met dit label, dan is het hout afkomstig van duurzaam beheerde bossen. Maar dit label garandeert niet dat de pellets afkomstig zijn van reststromen." 

Welke houtpellets koop je het beste?

Het beste koop je zoveel mogelijk pellets die uit België komen. "België produceert  900.000 ton per jaar en dat is ongeveer gelijk aan ons verbruik. We zijn dus eigenlijk op pelletgebied zelfvoorzienend." Om te weten of je pellets uit België komen kijk je naar het ENplus-label. Begint de code met BE, dan ben je zeker dat ze afkomstig zijn van een Belgische fabrikant. Pellets die gemaakt zijn van bomen die speciaal geveld worden voor pellets en daar integraal voor gebruikt worden, laat je links liggen. Koop ook bij voorkeur lokaal geproduceerde pellets. “90% van de pellets komt uit Europa, en dan voornamelijk uit Duitsland, maar ook in Wallonië worden veel pellets gemaakt. Die pellets moeten dus geen lange weg afleggen.”

Wat is de beste houtsoort voor houtpellets?

“Voor onze pelletkachels raden we enkel houtpellets van naaldbomen aan. Het hout van naaldbomen is hard en dat zorgt voor minder as en een efficiëntere verbranding. Pellets van eikenhout bestaan ook, maar die zijn niet geschikt voor onze pelletkachels. Elke fabrikant beslist zelf welk type pellets je best gebruikt. Informeer je dus goed.” 

Sowieso is het heel belangrijk dat het naald- of eikenhout goed droog is. “Het vochtgehalte van een houtpellet mag maximaal 10% zijn. Als je weet dat een kilo zaagsel voor 50% uit vocht bestaat, is het essentieel dat het hout goed uitdroogt. De kleur van je pellets kan variëren van eerder bleke pellets tot donkere, maar dat heeft geen impact op de verbranding. ”

Speelt de afmeting van houtpellets een rol?

"Absoluut,” zegt Merckx, “de ideale houtpellets zijn 6 mm dik en maximaal 40 mm lang. Hoe uniformer je pelletkorrels zijn, hoe beter voor je pelletkachel. Je hebt natuurlijk wel verschillende soorten pelletkachels: toestellen waarbij de pellets in de kachel vallen en toestellen waarbij de pellets met wormwielen naar boven komen.” De juiste afmeting van je pellets zorgt ervoor dat beide systemen niet blokkeren of vertragen. 

Waar koop je goede houtpellets?

Er zijn natuurlijk veel merken die houtpellets aanbieden. “Kijk sowieso naar het ENplus-label. Koop je pellets met dat label, dan ben je bijna zeker dat het goede pellets zijn. Het kan zijn dat je een slechte batch pellets tegenkomt. Dat was enkele jaren geleden het geval bij een groot pelletmerk. Een deel van de pellets was te hard en te lang, en dus niet geschikt voor onze pellethaarden. Onze haarden werken met wormwielen die de pellets naar boven brengen, dus het is belangrijk dat je de juiste pellets gebruikt om het systeem niet te blokkeren. Maar mijn beste advies is: laat je adviseren door de verkoper van je pelletkachel. Zij weten welke pellets geschikt zijn voor hun type pelletkachel en testen de zakken uit in de showroom.” 

Houtpellets kopen: zakken of pallets?

Of je pellets in zakken of per pallet koopt, hangt af van hoeveel pellets je kan stockeren. Je kan pellets kopen in afzonderlijke zakken van 15 kg, 14 kg of 10 kg. Voor een zak van 15 kg betaal je zo’n 5,50 euro à 7,5 euro. Je kan ook een pallet kopen van 1.000 kg, dat zijn ongeveer 65 à 68 zakken. Daarvoor betaal je ongeveer 350 euro tot meer dan 400 euro. Een big bag van 1.000 kg is ook mogelijk of je koopt ze in bulk om bijvoorbeeld een pellettank te vullen. Hou bij het aankopen van pallets, big bags of pellets in bulk ook rekening met de leveringskosten.

Hoe bewaar je pellets?

Wie al eens een houtpellet in een glas water dropte, weet dat pellets reageren op water. “Houtpellets vragen om een droge, geventileerde opslagplek, zoals een berging of zolder. Pellets kunnen ook in een droge kelder gestockeerd worden of buiten onder een afdak. Zolang ze maar droog bewaard worden, want water is hun grooste vijand. Absorbeert een pellet vocht, dan zet de pellet zich open en dan komt het zaagsel weer vrij. Je krijgt dan een houtbrij, die niet meer bruikbaar is voor je kachel”, besluit Merckx.