“Een passiefbouw op een verkaveling in het veld? Totaal naast de kwestie!”

In de Architectenschakel leggen we elke week vijf prangende (ver)bouwvragen voor aan een architect, die vervolgens een collega aanduidt als opvolger. Deze week is het de beurt aan Sam De Vocht van SAMENWERK uit Sint-Gillis (Brussel). Welke tips heeft hij voor jou?

1. Nieuwbouw of renovatie?

Ik geef de voorkeur aan werken binnen een bestaande context. Je vertrekt dan niet van een wit blad, maar bouwt voort op wat anderen eerder hebben gemaakt. Zo ontwerp je als architect in dialoog met het verleden om iets te maken dat binnen enkele decennia opnieuw kan worden aangepast. Dat houdt in dat je ‘vrijheden’ inbouwt, pistes die later kunnen verkend worden. Een goed voorbeeld van gebouwen die dit toelaten, zijn de oerdegelijke 19^e-eeuwse burgerwoningen in onze steden.

2. Wanneer is een ontwerp geslaagd? En welk ontwerp van jouw bureau is daar een mooi voorbeeld van?

Een ontwerp is in mijn ogen dan ook geslaagd wanneer aan de bovenvermelde voorwaarde is voldaan. Een mooi voorbeeld daarvan is project STUK, een verbouwing van een appartementsgebouw uit 1940 aan de Gentse Dampoort dat we samen met enkele andere architecten realiseerden. De belangrijkste ingrepen: we creëerden genereuze woonruimtes en er kwam een gemeenschappelijke tuin waar vroeger een loods stond. We konden de kosten beperken door het pand gemeenschappelijk aan te kopen en door samen de verschillende loten aan te besteden.

3. Hoe kan je als (ver)bouwer de kosten beperken?

Door investeringen aan te gaan met anderen. Duurzaam (ver)bouwen is meer en meer de norm, maar niet goedkoop. Daarom is het belangrijk te investeren in de structuur en goed te beseffen dat er voor de afwerking van je woning veel materialen bruikbaar zijn die al een leven gehad hebben.

4. Welke fouten moet je als (ver)bouwer absoluut vermijden?

Vermijd bouwen als het niet noodzakelijk is, er is al genoeg open ruimte verkwanseld in ons land na de Tweede Wereldoorlog. Een passiefbouw op een verkaveling te velde is geheel naast de kwestie.

5. Heb je een gouden tip voor (ver)bouwers?

Bouw of verbouw dichtbij een dorps- of stadskern, in relatie tot de context en met respect voor de oriëntatie. Laat je bijstaan door ervaren vakmensen voor en tijdens het (ver)bouwproces.