Intensieve nachtventilatie: je huis gratis koelen

Wanneer het kwik in de zomer de hoogte inschiet, kan ook de temperatuur in huis serieus oplopen. Uiteraard kan je met airconditioning de temperatuur onder controle houden, maar goedkoop is dat niet en in sommige gevallen ook niet ecologisch. Een mechanisch ventilatiesysteem kan ook helpen, maar zal nooit voldoende zijn. Gelukkig kan je het ook zonder al die technische snufjes aangenaam houden in je woning.

De warmte tegenhouden

Verschillende factoren doen de temperatuur in onze woningen stijgen. Die bevinden zich zowel in huis (door verlichting, gebruik van huishoudtoestellen, aanwezigheid van de bewoners…) als buitenshuis. De meest evidente is de warme lucht die binnenkomt via openstaande ramen. Maar ook het invallende zonlicht via de ramen (en in mindere mate via de muren en het dak) speelt een zeer belangrijke rol.

Om het binnen koel te houden, hou je de ramen gesloten zolang het buiten warmer is dan binnen, en scherm je het glas best af van de zon. Dit kan je doen door de ramen te beschermen met een zonwering (vast of mobiel) zoals een luifel of een buitenscreen, maar dat kan eventueel ook een boom zijn die op de warmste dagen een frisse schaduw werpt op de ramen.

Tip: Je houdt de zon best tegen nog voor ze op de buitenkant van het glas valt. Een gordijn aan de binnenkant van je ramen zal wel iets helpen, maar de grootste warmte zit dan al in huis. Een buitenzonwering is dus een heel stuk efficiënter.

De warmte afvoeren

Hoe hard je ook je best doet, de kans is zeer groot dat de warmte zich op zomerse dagen alsnog zal opstapelen in je woning. Dat is grotendeels te wijten aan de materialen van je woning. Die bezitten een zekere inertie, waardoor ze meer of minder makkelijk warmte opslaan. Zware materialen zoals beton of baksteen hebben een hogere inertie dan bijvoorbeeld hout.

Het is in ieder geval zaak om die opgestapelde warmte efficiënt naar buiten af te voeren. Daar bestaat gelukkig een zeer eenvoudige oplossing voor, die je bovendien niets kost. Dan hebben we het over intensieve nachtventilatie of nachtkoeling.

Hoe doe je dat?

Voor een intensieve natuurlijke nachtventilatie zet je, wanneer de buitentemperatuur opnieuw lager ligt dan binnen, verschillende ramen wagenwijd open en laat je ook de binnendeuren openstaan. Heeft je woning dakramen, zet die dan ook helemaal open. Zo creëer je een schoorsteeneffect, waarbij de warme lucht stijgt en de verse, koelere lucht doorheen je woning wordt getrokken. Heb je geen dakramen? Open dan de ramen in tegenoverliggende gevels, zodat de verse lucht dwars door de woning kan. Vergeet ook hier de binnendeuren niet open te zetten.

Je kan in principe ook een afgesloten ruimte (voorzien van ramen boven en onder, bijvoorbeeld in een vide) op deze manier afkoelen, al zal het minder efficiënt zijn. In dit geval komt de koele lucht binnen door een openstaand raam onder in de gevel en wordt de opgewarmde lucht afgevoerd door een openstaand raam boven in dezelfde gevel. Net als de warme lucht, zullen de materialen in je woning ook de nachtkoelte opnemen. Hoe beter deze ventilatie werkt, hoe meer koelte je opslaat.

Belangrijk! Sluit de volgende dag alle ramen en deuren van zodra de buitentemperatuur het niveau van de binnentemperatuur bereikt en laat alle zonweringen neer. Zo blijft de koelte die je ’s nachts hebt opgebouwd, zo lang mogelijk bewaard. Herhaal hetzelfde proces elke avond zolang de hitte aanhoudt.