Hoe maak je van een klein rijhuisje in de gezellige Gentse arbeiderswijk Rabot een ruimtelijke en praktische plek? Dat weet architect Lieselotte (38) van Ruimtezicht als geen ander. Ze slaagde erin om elke vierkante centimeter van de typische arbeiderswoning van 4 meter breed en 8 meter lang, goed voor zo’n 32m2 grondoppervlakte, te benutten en licht en ruimte in deze starterswoning te trekken.
Samen met haar partner Joppe (35) kocht Lieselotte deze woning in 2014, zonder lang nadenken. “We moesten uit ons huurappartement en waren niet meteen van plan om iets te kopen. Maar de prijs van dit pand was goed, ook al wist ik dat er heel wat werk zou kruipen in de renovatie ervan. Daarvoor rekende ik op zo’n 75.000 euro.” Het koppel trok er noodgedwongen meteen in en toen brak een tijd van puzzelen aan, en dat was niet alleen puzzelen om uit te zoeken waar te leven en te wonen tijdens die verbouwing van anderhalf jaar maar vooral puzzelen aan de vormgeving. Missie geslaagd.
Een goede fasering
Lieselotte en Joppe besloten om beneden te gaan wonen en eerst de zolder op de tweede verdieping aan te pakken en te isoleren. Hier konden de oude dakramen behouden blijven en kwamen de badkamer – die van beneden was na een week meteen onbruikbaar – en de masterbedroom, die na de komst van zoon Raoul (6) een extra binnenmuurtje kreeg voor een kinderslaapkamertje. En dan verhuisde het koppel naar boven om aan het echte grote werk te beginnen.
“Daar zijn we echt van scratch begonnen. We sloopten de vele binnenmuren, die op het gelijkvloers en de eerste verdieping vele kleine ruimtes creëerden.” Net zoals de kleine veranda waardoor het terras, dat noordoost gericht is en dus nooit te warm wordt, in de zomer een extra leefruimte werd. Dat gevoel van extra leefruimte werd nog versterkt door de drempelloze overgang naar buiten en het kamerhoge vouwraam dat als een gevel kan weggenomen worden. De grootste ingreep was het vervangen van de trap die in het midden van de woning stond, door een nieuw breed exemplaar van 1,20 meter aan de zijkant. “Die trap was meteen de grootste investering maar hij is dan ook letterlijk de spil in deze woning.”
Puzzelwerk
Onderaan de trap op het gelijkvloers, naast de inkom, bevindt zich nu een fietsenberging van slechts 1 meter hoog, maar dat volstaat om in een kleine woning toch ruimte voor fietsen of een brommer te maken. Het wandmeubel aan de rechterkant van de trap loopt niet alleen over in de zit- en tv-hoek van de eerste verdieping maar ook in een zitbank met opbergruimte. Lieselotte koos overal voor veel vast meubilair zodat geen centimeter verloren ging.
Het plafond boven de keuken werd verlaagd voor de akoestiek naar de badkamer toe en het weg te kunnen werken van de technieken van keuken en badkamer, maar ook vormelijk zorgde die witte ‘blok’ boven de keuken als een afscheiding van de leefruimte naar het nachtgedeelte. De vide op de eerste verdieping zorgt niet alleen voor veel licht en ruimtelijkheid maar ook voor visueel contact tussen de keuken en eetkamer beneden en de leefruimte boven. Zo kunnen Lieselotte en Joppe gezellig met elkaar praten terwijl de ene kookt en de andere nog even werkt of relaxt. Ook de trap van de eerste naar de tweede verdieping is zo gepositioneerd dat er nog plaats was voor een grote dressing eronder.
Eenheid van materialen
Daar waar het kon, behielden Lieselotte en Joppe de authentieke materialen, zoals de mooie houten vloer op de eerste verdieping. Het bakstenen muurtje op het gelijkvloers wou het koppel eerst kaleien maar uiteindelijk bleef het na een opknapbeurt intact. Het contrasteert mooi met de rest van de materialen. Het plafond onder de zithoek werd in zichtbare balken gehouden om het contact, ook akoestisch, tussen zit- en eethoek te versterken.
“We kozen rubberhout voor de trap en het vaste meubilair, niet alleen omdat het een budgettaire keuze is maar het is ook een kwalitatieve voor binnenafwerking. Het corpus van de keukenkast is van Ikea maar de deurtjes werden op maat gemaakt uit hetzelfde rubberhout, gecombineerd met witgelakt mdf. “Eenheid van materialen is belangrijk, vooral in een kleine woning, en zorgt voor rust en ruimtelijkheid.”
De vloer in mortex beneden draagt daar zeker ook toe bij. “We hadden de onderliggende betonnen vloer geïsoleerd en daardoor niet veel bouwhoogte meer; met mortex heb je met 2 centimeter al genoeg.” In de ruime badkamer mocht het wat exuberanter. Met de witte metrotegels als rustige basis, komen het blauw van de muur en de vele planten, waar Lieselotte zo veel van houdt, goed tot hun recht. “Niets is hier gedaan omdat het mooi moest zijn, maar omdat elke vrije ruimte moest worden benut.” Form follows function.