Hoe werkt vochtdoorlatende verf? (Beantwoord op 12-09-2008)

"Vochtdoorlatende verf wordt soms ook 'vochtregulerend' of een 'dampopen systeem' genoemd," stelt Piet Naessens van Akzo Nobel. "Dit betekent dat de verf, eenmaal gedroogd, transport van waterdamp toelaat en dat waterdamp kan uitgewisseld worden tussen de ondergrond en de lucht. Waterdamp is de gasvormige toestand van water. Water als vloeistof daarentegen, bv. regen, dauwdruppels of condensatie, wordt omzeggens geheel tegengehouden door de verf, en zal geëvacueerd worden door naar beneden te lopen of te verdampen.

De waterdamp kan altijd in de twee richtingen worden getransporteerd. De hoeveelheid waterdamp die migreert doorheen de verf vanuit de lucht naar de ondergrond is veel kleiner dan omgekeerd. Als een bepaalde ondergrond (bv. houten luiken, stenen gevel) vocht opneemt gebeurt dit grotendeels door poriën, fijne barstjes, spleten, beschadigingen, voegen, opname vanuit het buitenspouwblad, een natte spouw, opstijgend grondvocht enz. Ook een nieuwbouw bevat veel water. Dit vocht moet de mogelijkheid krijgen om het materiaal te verlaten, anders kan het de ondergrond aantasten, zichtbaar door bv. houtrot of schimmel, of stapelt het zich op onder de verflaag. Indien de verf niet vochtregulerend is, treden er blazen op en begint die verf af te bladderen.

Waterdamp doorlatende verven hebben twee voordelen : ze beschermen het bouwmateriaal tegen nat (bv. regen) en laten opgenomen vocht weer ontsnappen, voor zover er geen al te grote vochtoverlast is. Vooral voor buiten is dit belangrijk. Men zegt dat de ondergrond kan "ademen".  Muurverven, watergedragen acryllakken en beitsen voor hout buiten bezitten deze eigenschap maar veel producten op oliebasis, zoals de klassieke lakken en vernissen, niet.

Of een open of gesloten systeem aan te bevelen is, hangt niet alleen af van wat je gaat schilderen, maar ook van de plaats. Houten ramen binnenshuis en de muren van een keuken of badkamer moeten niet, maar mogen met een gesloten verfsysteem worden geschilderd. Een open systeem is ongeschikt voor metaal buiten.

Het ademend vermogen neemt af als het aantal verflagen sterk toeneemt of abnormaal hoog is. Glanzende verven zijn een stuk minder vochtregulerend dan zijdeglanzende of matte verven. Belangrijk is dat ook de primer dat kenmerk heeft. Als je een vochtregulerende verf aanbrengt op een oude verf die die eigenschap niet heeft blijf je bij een "gesloten systeem". Het gebruik van een dergelijke verf mag ook geen voorwendsel zijn om op een vochtige ondergrond te schilderen : enkel droge ondergronden zijn klaar om te schilderen; nieuw hout moet bv. lang genoeg gedroogd zijn."