Bouwen van muziekstudio (Beantwoord op 20-02-2001)

De bouw zelf van een studio kan je op dezelfde manier aanpakken als eender welk ander bouwwerk. Je moet zoals je zelf aangeeft wel extra aandacht besteden aan de geluidsisolatie. Een heel complexe materie, maar we proberen het voor jou op een begrijpelijke wijze uit te leggen. Eerst en vooral moet er een onderscheid gemaakt worden tussen geluidsabsorptie en geluidsisolatie. Bij geluidsabsorptie komt het er op aan de reflecties binnen één ruimte te dempen. Anders krijg je een galmende en onaangename akoestiek in die ruimte. Geluidsabsorptie bereik je door de ruimte te bekleden met geluidsabsorberde materialen zoals kurk, tapijt, enz. Een goede geluidsabsorptie is dus voornamelijk van belang voor de geluidskwaliteit van de muziek die jullie produceren.

In hoeverre jouw buren kunnen genieten (?) van jouw muzikale uitspattingen wordt bepaald door de geluidsisolatie van het gebouw. Geluidsisolatie heeft tot doel geluidsoverdracht te verhinderen. Dat kan zowel geluid zijn van een andere kamer in hetzelfde gebouw of geluid dat van buiten komt.

Voor de geluidsisolerende waarde van de muren is er een algemene regel die zegt dat hoe zwaarder het materiaal hoe beter de geluidsisolatie. Daarom zal een muur gebouwd uit kalkzandsteen of beton beter akoestisch isoleren dan een muur in snelbouwsteen.

Toch gaat deze regel niet altijd op. Materialen waar veel lucht in verwerkt zit (vb. cellenbeton of argexbeton) zijn niet zo zwaar maar scoren toch vrij goed op het vlak van de geluidsisolatie omwille van hun cellulaire structuur.

Om het nog ingewikkelder te maken is er nog een andere regel van kracht: de massa-veer-massawet. Dankzij dit principe is het mogelijk om ook met uiterst lichte materialen (vb. gipskartonplaten) zeer goede resultaten te boeken op het vlak van de geluidsisolatie.

Dit principe is van kracht wanneer twee (of meer) materiaallagen (= massa, vb. gipsplaten) van elkaar gescheiden worden door lucht of liever nog door een isolatiemateriaal (veer).

Het principe werkt als volgt. Het geluid brengt de eerste laag aan het trillen. De isolatie vangt de trillingen op en werkt als een schokdemper waardoor het geluid sterk verzwakt wordt doorgegeven aan de tweede laag. Bij Isover, fabrikant van glas- en rotswol, beweert men dat een scheidingswand opgebouwd uit twee gipsplaten met daartussen een spouw opgevuld met Isover glaswol tien maal beter isoleert dan een massieve wand van dezelfde dikte. De densiteit (de volumemassa) van de glaswol speelt geen enkele rol, de dikte wel.

Voorwaarde is wel dat de isolatielaag nergens doorbroken wordt. De geluidsisolatie is namelijk slechts zo sterk als zijn zwakste schakel. Kieren, slechte voegafdichtingen, openingen rond contactdozen, … kunnen de geluidsisolatie van de wand teniet doen. Bij scheidingswanden, zeker wanneer je met een verlaagd plafond werkt, kan het geluid zich via de bovenzijde naar de aanpalende kamer voortzetten. Dat risico kan je gemakkelijk omzeilen door de scheidingswand door te trekken tot tegen de bovenliggende draagconstructie, door een verlaagd plafond te kiezen met goede akoestische prestaties of door een geluidsabsorber aan te brengen boven de scheidingswand.

Wanneer je uiterst hoge eisen stelt aan de geluidsisolatie, kan je de isolatiewaarde nog opdrijven door te kiezen voor een bredere spouw, voor een dikkere isolatielaag of voor meerdere gipsplaten. Een ander efficiënt hulpmiddel is de ontdubbeling van het houten stijl- en regelwerk of de Metalstud-structuur. In plaats van één scheidingswand creëer je twee onafhankelijke scheidingswanden.

Deze massa-veer-massawet kan toegepast worden voor scheidingswanden, voorzetwanden, plafonds en vloeren.

Als je naar de site van Isover (http://www.isover.be) surft, kan je de brochure "Samen het geluid meester worden" aanvragen waarin de volledige geluidsproblematiek heel overzichtelijk uit de doeken gedaan wordt. Uiteraard wordt hierbij de link gelegd naar de Isover-producten, maar dat neemt niet weg dat de brochure heel wat nuttige en objectieve informatie bevat die ook relevant is wanneer je van andere materialen gebruik maakt.