Accumulatieverwarming uitgelegd: werking, prijs en toekomst

Accumulatieverwarming is minder populair dan vroeger, maar het kan nog steeds een zinvolle keuze zijn in bepaalde situaties. We leggen uit hoe deze elektrische verwarming werkt, wat de prijs en de voor- en nadelen zijn en hoe je deze verwarming in de toekomst kan gebruiken.

Wat is accumulatieverwarming?

Bij accumulatieverwarming wordt de warmte opgeslagen om op een later moment te gebruiken. Accumulatieverwarming is een vorm van elektrische verwarming. Toen er nog een duidelijk prijsverschil was tussen dag- en nachttarief voor elektriciteit was accumulatieverwarming zeer interessant. ’s Nachts maakte dit systeem gebruik van de voordelige elektriciteitsprijs om warmte te produceren en op te slaan, zodat deze overdag geleidelijk kon worden afgegeven. 

Hoe werkt accumulatieverwarming?

De accumulatieverwarming laadt op op momenten dat elektriciteit goedkoper is. De accumulator verwarmt de warmte-elementen (beton of steen) en de thermische massa in deze elementen houdt de warmte vast. Gedurende de dag geeft het accumulatietoestel de opgeslagen warmte langzaam vrij om de woning of het appartement te verwarmen. Accumulatieverwarming werkt vrijstaand en wordt niet aangesloten op een schoorsteen of een verwarmingsketel.

Welke soorten accumulatieverwarming zijn er?

Er bestaan twee soorten accumulatieverwarming: dynamische en statische accumulatieverwarming. Een dynamische accumulatieverwarming verspreidt de warmte via een ingebouwde ventilator die eerst de koude omgevingslucht aanzuigt. De lucht passeert vervolgens de warme kern en warmt op, waarna de ventilator de opgewarmde lucht terug in de kamer verspreidt. De ventilator heeft een thermostaat, waardoor je de temperatuur nauwkeurig kan regelen. In ruimtes waar temperatuurcomfort belangrijk is, zoals een woonkamer of keuken, kan een dynamische accumulatiekachel zorgen voor een snelle warmteafgifte. Een dynamische accumulatieverwarming heeft een groot vermogen van ongeveer 1.200 tot 7.500 Watt. 

Statische accumulatieverwarming produceert stralingswarmte. Deze toestellen gaan dus niet de lucht opwarmen, maar wel de thermische massa in het toestel. Er is dus geen ventilator en ook geen thermostaat. Dat betekent ook dat je de temperatuur niet nauwkeurig kan regelen. De warmte wordt geleidelijk aan afgegeven aan de ruimte, zoals de hal of een slaapkamer, …. Statische accumulatieverwarming heeft een vermogen van ongeveer 1.700 tot 3.000 Watt. Dit type van toestellen zijn kleiner dan dynamische toestellen. 

Wat is de prijs van accumulatieverwarming?

Kijk je naar het vermogen en de techniek (ventilator, thermostaat, ...) dan zal het je niet verbazen dat een dynamische accumulator duurder is dan een statische accumulator. Daarnaast speelt ook het design een rol. Wil je graag een accumulatieradiator aanschaffen, hou dan rekening met een prijs tussen 600 euro en 2.000 euro (excl. btw, incl plaatsing).

De voor- en nadelen van accumulatieverwarming

Accumulatieverwarming is zeer eenvoudig te installeren, is gemakkelijk in gebruik en in onderhoud. Combineer je accumulatieverwarming met een lucht-luchtwarmtepomp en zonnepanelen, dan kan je je zelfverbruik van zonne-energie aanzienlijk verhogen. In alle andere gevallen ben je afhankelijk van de elektriciteitsprijzen. Het verschil tussen dag- en nachttarief is te klein geworden, waardoor accumulatieverwarming een pak duurder geworden is in verbruik en dat is meteen het grootste nadeel. Een accumulatieverwarming houdt de ruimte niet warm en, zeker de statische variant, warmt de ruimte niet erg snel op. Daardoor is dit type verwarming niet zo energiezuinig.

Waarom kiezen voor accumulatieverwarming?

Er zijn nog steeds woningen die uitgerust zijn met accumulatieverwarming. Denk bijvoorbeeld aan woningen die niet aangesloten zijn op het gasnet, zonder centrale verwarming of waar er in de jaren ‘70 tot ‘90 bewust gekozen werd voor elektrische verwarming. Momenteel bestaat er ook een nieuwe generatie accumulatieverwarming. Er zijn modellen op de markt die uitgerust zijn met een intelligent en automatisch oplaadsysteem. Zo kunnen ze wel energiebesparend werken en zich aanpassen aan de persoonlijke warmtebehoefte. Sommige toestellen hebben zelfs een geïntegreerde kamerthermostaat met weektimer en open raam-herkenning. Bij nieuwbouw en grondige renovaties kijkt men eerder naar andere duurzame verwarmingssystemen, zoals de warmtepomp.

Alternatieve opties voor accumulatieverwarming

Het beste en meest toekomstgerichte alternatief is overstappen naar een warmtepomp. Is deze investering te groot voor jou, dan kan je opteren voor een andere soort van elektrische verwarming, zoals elektrische convectoren, radiatoren, stralingspanelen, elektrische vloerverwarming en een elektrische kachel. Veel woningen met accumulatieverwarming kunnen enorm profiteren van een lucht-luchtwarmtepomp. Deze haalt voor 75% zijn energie uit de buitenlucht. Voor de overige 25% doet hij een beroep op het elektriciteitsnet. Heb je zonnepanelen of overweeg je om ze te plaatsen, dan kan je zo die elektriciteitsvraag duurzaam opvangen. Een monosplitsysteem voor één ruimte kost zo'n 1.000 à 2.000 euro en vergt relatief weinig installatiekosten. 

Waar accumulatieverwarming het beste installeren?

Je kan je accumulatieverwarming op de vloer plaatsen, onder de vensterbank of aan de wand monteren. De staande toestellen voor vloeropstelling zijn meestal zeer compact, terwijl de modellen voor onder de vensterbank eerder laag en breed zijn.

Hoe je accumulatieverwarming vervangen?

Je kan je accumulatietoestellen vervangen, maar dan bij voorkeur door de nieuwe generatie toestellen. Die zijn duurzamer dankzij een intelligent en automatisch oplaadsysteem. Accumulatietoestellen die niet uitgerust zijn met deze techniek kunnen veel energie verspillen en zijn financieel, gezien het verdwijnen van het grote verschil tussen dag-en nachttarief, niet meer interessant. Vervang je verwarmingssysteem dus beter door een energiezuinig alternatief, zoals een warmtepomp.

Wat is de toekomst van accumulatieverwarming?

In nieuwbouwwoningen zijn warmtepompen een evidentie geworden en ook bij grondige renovaties valt de keuze eerder op een gascondensatieketel of een warmtepomp. Door de taxshift zal elektriciteit goedkoper worden, en dat maakt een warmtepomp financieel interessant. Heb je nu al accumulatieverwarming, dan ben je ook zeker dat je elektriciteitsaansluiting sterk genoeg is om er een warmtepomp op aan te sluiten. Met een warmtepomp zal je drie keer minder elektriciteit gaan gebruiken en dat merk je aan je stroomfactuur. Daarnaast zijn er nog steeds premies voor de verschillende soorten warmtepompen. Schakel je over van een elektrische weerstandsverwarming naar een warmtepomp, dan kan je zelfs een verhoogde Mijn VerbouwPremie aanvragen die tot 8.000 euro kan oplopen.

Het onderhoud van je accumulatieverwarming: do’s & dont’s

Een accumulatietoestel vraagt nauwelijks onderhoud. Je kan het toestel stofvrij maken met een droge doek. Gebruik zeker geen water om het toestel te onderhouden en zet desnoods de elektriciteit uit als je de verwarming wil reinigen.

FAQ accumulatieverwarming