De U-waarde van isolatie: bereken het voor je dak, muren, vloer en ramen

U-waarde, R-waarde, lambda-waarde, … isolatiegerelateerde termen zijn vaak technisch en ondoorzichtig. Nochtans is een basiskennis mooi meegenomen als je je woning wil isoleren of isolatiematerialen wil vergelijken. We leggen je uit wat de U-waarde van isolatie is, hoe je die berekent en wat de huidige normen zijn. 

Wat is de U-waarde van isolatie? 

De warmtedoorgangscoëfficiënt U drukt uit in W/m²K hoeveel warmte er per seconde en per vierkante meter verloren gaat langs een constructieonderdeel - bijvoorbeeld je dak, muren, vloer, ramen - bij een temperatuurverschil van 1°C tussen binnen en buiten. Met andere woorden: hoeveel warmte ontsnapt er via je beglazing als het binnen 20°C is en buiten 19°C. Hoe lager de U-waarde, hoe minder warmte er uit je woning kan ontsnappen.

Waarom is de U-waarde belangrijk?

Wanneer je isolatiematerialen kiest, let je maar beter op de U-waarde. Een isolatiemateriaal met een lage U-waarde zorgt voor minder warmteverlies en bijgevolg een lager energieverbruik. Zo kan je besparen op je energiefactuur. Een lage U-waarde draagt ook bij aan een beter geïsoleerde woning. Zo geniet je van meer comfort tijdens koude winters en hete zomers. Bovendien kan isolatie de waarde van je woning verhogen, want potentiële kopers letten steeds meer op de energie-efficiëntie. 

Hoe wordt de U-waarde berekend?

Om de U-waarde van isolatie te berekenen moet je ook het principe van de lambda-waarde en R-waarde kennen:  

• Lambda-waarde: De lambda-waarde van een materiaal geeft aan hoe goed het isoleert. Hoe lager de lambda, hoe beter het isoleert.
• R-waarde of warmteweerstand: dikte isolatie/lambda. De weerstand die de warmte zal ondervinden om door een laag te dringen hangt af van hoe dik je isoleert en hoe goed het materiaal isoleert. Hoe hoger de R-waarde, hoe beter.

De warmtedoorgangscoëfficiënt U wordt berekend volgens de volgende formule: 1/R. Met de U-waarde kan je dus de verschillende R'en in rekening brengen. Een muur bestaat bijvoorbeeld uit baksteen, isolatiemateriaal, een luchtspouw... elk met hun eigen R-waarde. Ook een raam bestaat niet alleen uit beglazing, maar ook uit het profiel, elk met een aparte R. Om de U-waarde van een muur of de beglazing te berekenen, deel je 1 door de R-waarde. Hoe lager de U-waarde, hoe beter. 

Kortom: de R-waarde geldt voor één laag. U is een manier om de isolerende waarden van verschillende lagen samen te brengen. Want de isolerende waarde van een muur is meer dan enkel de isolerende capaciteit van je isolatie. Ook je baksteen doet mee. Idem voor je snelbouwsteen en de luchtspouw. Zelfs je pleisterlaag heeft een beperkt aandeel in het isolerende plaatje.

Wat zijn de normen?

De U-waarde bij isolatie hangt dus samen met twee factoren: hoe dik en met welk materiaal je isoleert. De EPB-regelgeving schrijft een maximale U-waarde voor per constructieonderdeel. Je dak, muren en vloeren moeten dus bestaan uit een minimaal aantal centimeter isolatie. Ook je beglazing moet aan een isolatienorm voldoen. Voor een BEN-woning gelden de volgende normen: 

Opgelet: het aantal centimeters per isolatiemateriaal is een richtgetal. De diktes gaan uit van een bepaalde isolatiewaarde (lambda-waarde). Die kunnen van merk tot merk verschillen. Hier vind je een overzicht van de lambda-waardes per isolatiemateriaal. 

FAQ U-waarde