Het energiedieet: “Zo herken je een woning met slechte isolatie en kan je je energiekosten verminderen”

Tientallen energievreters in huis jagen je energieverbruik de hoogte in. Meestal zonder dat je het beseft. Met stip op nummer één: een gebrek aan isolatie. Energie-expert Paul De Vylder bij ENGIE verklapt hoe je een slecht geïsoleerde woning herkent en hoe je jouw energiekosten tot een minimum beperkt.

Waarom is slechte isolatie een probleem?

Een groot deel van de woningen in ons land is flink verouderd. Met andere woorden: ze zijn vaak niet of onvoldoende geïsoleerd. “Dat geldt zeker voor woningen gebouwd vóór 1980. Pas vanaf 1990 begonnen we onze woningen beter te isoleren, maar dat gebeurde niet op regelmatige basis”, stelt Paul De Vylder vast. “Wist je trouwens dat Belgen 43% meer energie per m² verbruiken dan het Europese gemiddelde? Dé manier om onze reputatie op te smukken, is door te investeren in isolatie”, benadrukt hij. “Die investering betaalt zich in gemiddeld vier jaar terug, zonder rekening te houden met eventuele premies. Vanaf dan win je alleen maar.”

Benieuwd hoeveel het kost om je woning te laten isoleren? Vraag gratis offertes aan bij vakmannen in je buurt.

Hoe herken je slechte isolatie in oudere woningen?

Stel: je koopt een oudere woning om ze binnenkort te renoveren. Hoe ga je na of er voldoende isolatie onder je dak, in je muren en onder je vloeren zit? De Vylder wijst op zes factoren die duidelijk wijzen op isolatieproblemen:

1. Binnenmuren en vensters voelen warm aan in de zomer, maar koud in de winter;
2. Het koelt snel af binnen als je de verwarming uitzet;
3. Het duurt lang voordat een ruimte de gewenste temperatuur haalt eens het buiten kouder is;
4. Ramen dampen vaak aan langs de binnenzijde.
5. Vocht- of schimmelplekken op je muren kunnen op problemen (koudebruggen) wijzen. Welke oplossingen bestaan er voor de verschillende vochtproblemen?
6. Tocht en koude lucht in de buurt van vensters en deuren. “Dit kan je testen door met een kaars langs je buitenschrijnwerk te staan. Begint de vlam te wapperen, dan wijst dat op tocht.”

Wat is de beste volgorde voor isolatie?

Het isoleren van je bouwschil is de grootste prioriteit om warmteverliezen in de kiem te smoren. “Je bespaart in totaal tot wel 30% op je energiefactuur als je jouw woning doorgedreven isoleert”, benadrukt Paul De Vylder. In welke volgorde pak je de schil best aan? Met andere woorden? Langs waar verlies je de meeste warmte?

• Dak: warmte stijgt, dat is pure fysica. Door je dak of zoldervloer te isoleren, verhinder je dat 30% van alle warmte letterlijk je huis uit vliegt;
• Muren: niet-geïsoleerde muren zijn verantwoordelijk voor 20 à 25% warmteverlies. Gelukkig bestaan er verschillende manieren om je muren efficiënt aan te pakken: via je spouwmuur (is die van jou geschikt?), je buitenmuur of je binnenmuur.
• Vloer en ramen: “Door de vloeren op de benedenverdieping aan te pakken, laten ze 10% minder warmte uit huis ontsnappen. Hierdoor kan je jouw verwarming drie graden lager zetten. Degelijk buitenschrijnwerk (minstens dubbele beglazing) houdt nog eens goed 15% van de warmte binnen.”
• De overige 20% van alle huiselijke warmte verdwijnt via allerlei kieren en koudebruggen in je bouwschil. Dit los je op door je woning zo luchtdicht mogelijk te maken.

Bovenstaande ingrepen zorgen voor het grootste verschil op je energiefactuur. Toch zijn er nog een aantal kleinere energiebesparende tips om de warmte zo goed mogelijk binnen te houden, aldus De Vylder: “Bijvoorbeeld: breng tochtstrips aan onder deuren die in verbinding staan met buiten of met koudere ruimtes, sluit je schoorsteen af als je niet stookt, controleer de dichtingen rondom deuren en ramen en herstel ze waar nodig, plaats je radiatoren enkel in de buurt van geïsoleerde bouwonderdelen of plaats een folie achter je radiatoren, isoleer je radiatorleidingen, …”.  

Isoleren betekent onvermijdelijk ventileren

Oude, isolatiearme woningen zitten vol spleten en kieren. Niet goed voor je verbruikskosten, maar er is wel voldoende natuurlijke ventilatie. Eens je jouw woning isoleert en luchtdicht afwerkt, is van die ventilatie geen sprake meer. “Hierdoor blijven bijvoorbeeld kookgeurtjes, maar ook vocht, koolstofdioxide en restanten van poetsproducten en bouwmaterialen in je woning hangen. Zelfs ademen draagt bij aan vervuilde binnenlucht”, waarschuwt De Vylder. “Tegelijkertijd werk je schimmelvorming in de hand en loop je verhoogd risico op gezondheidsproblemen. En dat risico is aanzienlijk, zeker als je weet dat we dagelijks 55 tot 80% van onze tijd tussen vier muren doorbrengen.”

Je kan op verschillende manieren ventileren:

• Natuurlijk: “Zelfs als het buiten koud en regenachtig is, dan nog is de buitenlucht droger dan de binnenlucht. Door je ramen dagelijks twee keer 10 à 15 minuten open te zetten, breng je voldoende verse lucht binnen. Nadeel: het gebeurt niet op een gecontroleerde manier. En op koude dagen moet je noodgedwongen bijverwarmen.”
• Gecontroleerd: “Dit gebeurt aan de hand van zogenaamde C- (natuurlijk aanvoer, mechanische afvoer) of D-systemen (mechanische aan- en afvoer) die je woning op een constante manier ventileren. In het geval van D-systemen wordt de warmte van de uitgeblazen binnenlucht zelfs gerecupereerd. Mooi meegenomen voor je energiefactuur."