Energieleverancier failliet: wat betekent dat voor jou?

En alweer gaat een energieleverancier failliet. Nadat de Vlaamse Energieleverancier de boeken moest sluiten, en WATZ bescherming tegen schuldeisers heeft gevraagd, valt nu het doek voor de Brusselse energiemaatschappij AECO. Wat doe je dan als afnemer, als je leverancier je spreekwoordelijk in het donker zet? Zo red je de meubelen:

Niet in het donker

Wie zijn energieleverancier bankroet ziet gaan, moet niet bang zijn om plots in het duister of de kou te staan. Je valt niet plots zonder elektriciteit of gas. Netbeheerder Fluvius neemt dan als noodleverancier tijdelijk de aanvoer over. In Brussel valt die taak op de schouders van Engie, in Wallonië doet Engie dat ook voor wie op het ORES-net zit. Waalse Belgen die op RESA zijn aangesloten, worden door Luminus uit de brand geholpen.

"Ideaal is die situatie echter niet", zegt Simon November van Test Aankoop. "Je krijgt twaalf maanden om over te schakelen naar een nieuwe commerciële leverancier, maar je hebt alle reden om niet zo lang te wachten. Fluvius heeft immers niet het goedkoopste tarief. We raden ook aan om je nieuwe leverancier te vragen om het nieuwe contract te laten starten met terugwerkende kracht, op de dag van het faillissementsvonnis. Vergelijk voor de keuze van je nieuwe leverancier overigens goed op basis van jouw eigen verbruiksprofiel."

Wat met mijn voorschotten?

Wie een energiecontract heeft, betaalt maandelijks een voorschot op zijn jaarlijkse afrekening. Het kan dus zijn dat als je energieleverancier failliet gaat, jij al betaald hebt voor energie die je niet ontving. "Dat zie je op je eindfactuur die je nog zult krijgen", zegt November. "Mocht je meer hebben betaald dan je verbruikte, dan moet je dat terugvorderen via de curator. Het is echter maar de vraag of je iets daarvan zult terugzien. Als gewone consument ben je in een faillissementszaak immers geen bevoorrechte schuldeiser."

Brussel, stad zonder keuze?

In Vlaanderen en Wallonië hebben we nog steeds keuze genoeg, maar wie in Brussel op zoek moet naar gas en elektriciteit heeft niet veel te kiezen. Slechts twee leveranciers blijven daar nog over. "Dat komt, zo beweren de leveranciers zelf, door het strenge regelgevende kader", zegt Simon November. "Vooral het feit dat zij het volledige financiële risico dragen in geval van wanbetaling is hen een doorn in het oog, want zij moeten wel de bedragen betalen die de netbeheerder en de overheid op de energiefactuur aanrekenen. En als ze met wanbetalers zitten, moeten ze voor een invorderingsprocedure langs de vrederechter passeren."

Zo'n gebrek aan concurrentie heeft natuurlijk zijn gevolgen. Er is een beperkt aanbod, de prijzen stijgen misschien 'omdat het nu eenmaal kan', en dat maakt ook de kans op moeilijkheden voor kwetsbare gezinnen groter. Recent keurde de Brusselse regering daarom wel een aantal hervormingen goed die de concurrentie op de Brusselse energiemarkt opnieuw moeten aanzwengelen.

Reorganisatie

Om dat te bereiken plant de Brusselse regering een reorganisatie van de gas- en elektriciteitsmarkt. Netbeheerder Sibelga zal nu een 'universele dienst' introduceren, die de energieleveranciers zou moeten aansporen hun diensten opnieuw in Brussel aan te bieden.

De 'universele dienstverlening' houdt een gewaarborgde levering in, iets nieuws voor Brussel. Kwetsbare huishoudens met schulden zouden hun energie dan van noodleverandier Sibelga krijgen aan sociaal tarief.  Daarbij worden vermogensbegrenzers afgeschaft.

De Brusselse regering besliste ook dat energieleveranciers duidelijker en transparanter zullen moeten communiceren over het verbruik en het type leveringscontract dat de gebruikers sluiten. Sibelga gaat daarom ook een gratis tool ontwikkelen die de Brusselaars in staat stelt hun verbruiksgegevens eenvoudig op te volgen.

Energietransitie

Dat zou moeten gebeuren op een manier die de energietransitie naar een koolstofarm gewest versnelt. Zo worden de energiegemeenschappen die de EU op poten heeft gezet, wettelijk mogelijk. Die energiegemeenschappen maken het onder andere mogelijk dat buren hernieuwbare energie delen. Ook dat scheelt meteen op de factuur van de betrokkenen. Om mensen die een energiegemeenschap willen starten, te ondersteunen, richt de Brusselse regering een facilitator op.