Koen geeft een 66 jaar oude kubistische architectenwoning een tweede leven

Een kubistische woning van 1959 transformeren zonder de essentie te verliezen: dat was de missie van bewoner Koen Benoot. Hij restaureerde en moderniseerde de woning, ontworpen door architect Christiaan Van der Plaetse, met respect voor de originele stijl. “Elke boog, iedere deur vertelt een verhaal dat we wilden bewaren.” Maar hoe maak je zo’n pand klaar voor de toekomst?

Glasmozaïek en betonstructuren

Het is niet evident om een woning van een gerenommeerde architect volledig te strippen, te renoveren en toch de eigenheid te bewaren. Koen Benoot, bewoner en oprichter van het bedrijf Renovatief Verbouwen deed het. Het pand dateert uit 1959 en is een ontwerp van de Kortrijkse architect Christiaan Van der Plaetse. Kenmerkend voor zijn eerder kubistische stijl zijn functionaliteit, eenvoud en het gebruik van glas en beton. “Hij had ook een scherp oog voor detail en bracht gebouw en omgeving harmonieus in contact met elkaar”, weet Koen.

Architectuurwoning onder de klimop

Het pand was na 66 jaar toe aan een grondige renovatie. “Klimop overwoekerde de gevel en de buitenmuren hadden nood aan een grondige reiniging. Eén gevelmuur lieten we opnieuw voegen, maar verder hebben we nauwelijks geraakt aan de buitenschil.” Binnen liet Koen het pand volledig strippen, met behoud van de architecturale elementen. “De binnendeuren, het houten schrijnwerk, het unieke glaswerk, het maatmeubilair en de boogvormige plafonds hebben we een tweede leven gegeven. Niet enkel omdat deze elementen mooi zijn, maar omdat ze betekenisvol zijn. We wilden renoveren met behoud van de ziel van de architect.” De originele plannen van de architect, de meetstaten en offertes die Koen vond in het rijksarchief in Kortrijk hebben daarbij geholpen. 

Renoveren naar label A

“De originele plannen waren een richtingaanwijzer, maar ik wou de woning wel klaarmaken voor de toekomst.” Koen wilde een energiezuinig pand dat flexibel was in gebruik, maar waarbij de dialoog tussen het verleden en de toekomst centraal stond. “Na een grondige analyse en haalbaarheidsstudie wist ik met welke ingrepen we de woning konden verheven naar label A.” 

Isoleren als eerste stap

Om de energieprestaties van de woning te verbeteren, liet hij de spouwmuren na-isoleren met glaswolvlokken. “Bijkomend lieten we, waar dat mogelijk was, extra binnenmuurisolatie plaatsen.” De zoldervloer liet hij isoleren net zoals de vloeren op het gelijkvloers. “We kozen beneden voor een 17 cm dikke EPS vloerisolatie. Het plat dak kreeg een 24 cm dikke isolatielaag van glaswol.” Zonnepanelen, een thuisbatterij en een warmtepomp op propaan voorzien de woning van elektriciteit en warmte. Voor de gezonde binnenlucht zorgt een balansventilatiesysteem D met warmterecuperatie. “Het pand heeft nu een E-peil van 33.” 

Ik wilde het verleden koesteren én modern comfort integreren. Die balans bewaren was emotioneel en complex

Ziel van de oude woning behouden

Ondanks de vlotte renovatie moest Koen continu de balans bewaren tussen het behoud van authentieke elementen en modernisatie. “Niet alleen omdat we de oude ziel wilden verenigen met hedendaagse technieken en comfort, maar ook omdat het mijn eigen woning is. Dat maakt het nog moeilijker om beslissingen te nemen”, zegt Koen die heel wat renoveerders professioneel begeleidt. 

“Het maakte de rit emotioneler en complexer. We behielden de knipoog naar de jaren 60, maar hadden soms moeite om knopen door te hakken. Zo is het betonwerk dat we herschilderden twee keer veranderd van kleur. Net zoals de deur naar het balkon (die was eerst karmijnrood, maar nu robijnrood) en de voordeur (van blauwgrijs naar een warmer lichtgrijs).”

Technieken verstoppen zonder te veel breekwerken

De grootste uitdaging was het versmelten van de hedendaagse technieken en de bestaande esthetiek. “De ventilatiekanalen wegwerken was geen eenvoudige klus. Gelukkig waren er bestaande luchtkanalen die we daarvoor konden gebruiken. Dat was vrij vooruitstrevend voor woningen uit die periode.” Koen wou absoluut geen visuele verstoringen en liet alles onzichtbaar inwerken. Dat zonder in te boeten aan de plafondhoogte en zonder breekwerken aan de ronde bogen en betonstructuren. “Ik wilde het originele lijnenspel van de woning niet verstoren, dus dat vroeg om maatwerk."

De uitdaging bij deze renovatie

Duurzaamheid, behoud van authenticiteit en comfort. Het zijn de drie elementen die centraal stonden bij de renovatie van dit bijzondere pand. “De kracht van de renovatie zit in die evenwichtsoefening. We wilden het verleden koesteren zonder dat het het comfort van vandaag in de weg stond. Met deze verbouwing tonen we aan dat het mogelijk is om woningen van de jaren 60, 70 en 80 een hedendaagse make-over te geven.”