Schatting vanaf 2022 verplicht om hypothecaire lening af te sluiten

Ga je op huizenjacht? Vanaf volgend jaar moet je voordat je een hypothecaire lening kan afsluiten, verplicht de waarde van de woning laten schatten. De bank zal zich voor het bedrag dat je kan lenen niet langer baseren op de aankoopprijs, maar op de geschatte waarde van het huis. Bied je meer dan de geschatte waarde? Dan zal je dat verschil zelf moeten kunnen inbrengen.

Waardebepaling verplicht

De Europese Bankenautoriteit (EBA) stelde een nieuwe richtlijn op die sinds 1 juli 2021 in werking is getreden: banken moeten het kredietbedrag bij een hypothecaire lening baseren op een objectieve waardeschatting. De Nationale Bank heeft de Belgische banken nog zes maanden extra tijd gegeven. De verplichting geldt dus vanaf 1 januari 2022.

Meer bieden is minder lenen

De waarde van een woning moet dus vanaf volgend jaar bepaald worden door een schatting. “Banken kunnen een schatter sturen om de waarde van een woning te bepalen, of ze kunnen zich baseren op de verkoopprijzen van vergelijkbare huizen of appartementen in de buurt”, zegt de Nationale Bank. Besluit je om een hoger bod uit te brengen dan wat de woning waard is? Dan zal je dat verschil uit je eigen portefeuille moeten betalen.

John Romain van Immotheker Finotheker geeft een voorbeeld in De Standaard: “Stel, je bent tot een akkoord gekomen met de verkoper voor 300.000 euro. Banken mogen leningen toestaan tot maximaal 90% van dat bedrag, ofwel 270.000 euro. De koper moet dus al 30.000 euro uit eigen zak betalen. Maar als de woning slechts op 270.000 euro geschat wordt, kan hij nog 27.000 euro minder lenen. Dan moet je al 57.000 euro zelf ophoesten. Tel daar 10% van de aankoopprijs bij voor de notaris- en registratiekosten en je komt aan een bedrag van 87.000 euro.”

Daling woningprijzen?

Zorgt deze maatregel ervoor dat de prijzen van vastgoed zullen dalen? “Dit kan er wel eens voor zorgen dat de prijzen van de huizen weer naar het normale niveau gaan, de oververhitte vastgoedmarkt afkoelt en het belang van de opschortende voorwaarde sterk toeneemt. Nu financieren de banken de oververhitting”, zegt David Geerts, CEO van Hypotheek.winkel. Al is een prijsdaling allesbehalve zeker.

Opschortende voorwaarde wordt belangrijker

Verwacht wordt dat kopers een stuk voorzichtiger zullen worden met de nieuwe maatregel. “Vaak nemen kandidaat-kopers geen opschortende voorwaarde (overeenkomst waarbij koper en verkoper hun akkoord nog laten afhangen van de vervulling van een voorwaarde) uit schrik dat ze het pand niet toegewezen krijgen. Als de bank door de externe schatting een veel lager bedrag uitkomt dan het bod in het compromis, kunnen er persoonlijke drama’s plaatsvinden. Het te hoog geboden bedrag zal dan opgehoest moeten worden”, waarschuwt Geerts.

Bron: De Standaard, Hypotheek.winkel