Checklist hernieuwbare energie

Deze checklist geeft voor alle hernieuwbare technieken een overzicht van de vragen die je jezelf vooraf kan stellen. Meer weten? Grasduin door de artikels in onze rubriek 'Hernieuwbare energie'. 

Warmtepomp

Voorbereiding

• Een warmtepomp is alleen zinvol in een goed geïsoleerde woning.
• Onvoldoende budget? Zorg ervoor dat je later makkelijk omschakelt naar een warmtepomp.
• Kies je voor een geothermische warmtepomp? Maak dan op voorhand de keuze tussen verticale of horizontale captatie.
• Ga je voor verticale captatie, check dan of je een vergunning nodig hebt en of je bouwgrond toegankelijk is voor de boorwagen. Bij een halfopen of rijwoning is het soms nodig de boringen op voorhand uit te voeren.

Rendement

• Stem het vermogen af op de warmtevraag van je woning.
• Gebruik een warmteafgiftesysteem dat geschikt is voor lage temperaturen: vloer- of wandverwarming bijvoorbeeld, of ventiloconvectoren. Hoe kleiner het verschil tussen bron- en afgiftetemperatuur, hoe hoger het rendement.
• Temperatuurschommelingen doorheen het jaar hebben een invloed op de prestaties van de warmtepomp. Kijk daarom niet alleen naar de COP (prestatiecoëfficiënt), maar ook naar de seizoensprestatiefactor (SPF) om de prestaties over een heel jaar in te schatten.
• Heb je een buffervat aan de warmtepomp gekoppeld om de werkingstijd te verlengen? Zo kan de warmtepomp instaan voor (een deel van) de waterverwarming.

Verbruik

• Denk eraan dat je warmtepomp elektriciteit verbruikt. Een koppeling met zonnepanelen ligt voor de hand. Voorzie wel extra zonnepanelen, zodat je PV-installatie genoeg zonne-energie opvangt voor je thuisverbruik én je warmtepomp.
• Uit de EPB-studie kan je afleiden hoeveel kWh je per jaar nodig hebt om je huis te verwarmen. Als je bovendien de COP (Coefficient Of Performance) van je warmtepomp kent, kan je zelf de elektriciteitskost inschatten. Heb je 10.000 kWh per jaar nodig voor verwarming, en heeft je warmtepomp een COP van 4, dan moet je rekenen op 2.500 kWh elektriciteit voor verwarming.

PV-installatie

• Heb je het elektriciteitsverbruik zo veel mogelijk beperkt voordat je PV-panelen aankoopt?
• Valt er schaduw van bomen of andere constructies op je dak? Dit heeft effect op het rendement van je installatie.
• Is je dak groot genoeg en in goede staat? Als je weet dat de PV-panelen zo’n 25 à 30 jaar meegaan, is het handig dat je in die tijd je dak niet hoeft te vernieuwen.
• De opbrengst van PV-panelen wordt niet uitgedrukt in kilowattuur, maar in wattpiek (Wp). Een Wp geeft aan hoeveel elektriciteit een paneel in ideale omstandigheden opwekt, bij een perfecte oriëntatie en optimale weersomstandigheden.
• Omdat de omstandigheden in werkelijkheid nooit ideaal zijn, deel je het geschatte elektriciteitsverbruik van je gezin door de omrekenfactor. Deze bedraagt 0,9 in België.

Installatie

• De grootte van je PV-installatie is afhankelijk van het verbruik van je gezin. Een gemiddeld gezin verbruikt jaarlijks 1.000 kWh per persoon. Voor een gezin met twee kinderen, komt dat neer op 4.000 kWh per jaar.
• PV-panelen zijn optimaal opgesteld op een schaduwvrije zone en zo veel mogelijk aan de zuidkant van je woning.
• Vraag een correcte berekening voor de hellingshoek. De ideale positie is een hoek van 36°.
• Heb je de testcertificaten van de zonnepanelen gekregen?
• Heeft de installateur de installatie elektrisch nagemeten om er zeker van te zijn dat de bekabeling in orde is?
• Heb je nagekeken of de zonnepanelen correct zijn aangesloten op de onderkant van de omvormer?

Verplichtingen

• Heb je bij de gemeente geïnformeerd of je een vergunning nodig hebt voor de installatie van PV-panelen?
• Heb je de gekeurde aansluiting gemeld bij je netbeheerder?

Zonneboiler

• Weet je welke soorten zonneboilers er allemaal zijn?
• Heb je bij je netbeheerder en gemeente gevraagd naar mogelijke premies?
• De dakconstructie moet stevig zijn om het gewicht van de zonnecollectoren te dragen.
• Voorzie voldoende ruimte voor de plaatsing van de zonneboiler. Reken op een diameter van een meter en een hoogte van ongeveer twee meter.
• Ken je de geschikte oriëntatie voor de collectoren? Richting het zuiden in een hoek van 40° is ideaal.
• Plaats de boiler zo dicht mogelijk bij de zonnecollector(en) om warmteverlies te vermijden.
• Zijn de leidingen van het buffervat naar de warmwaterkraan lang genoeg?
• Heb je deze leidingen geïsoleerd om warmteverlies te voorkomen?
• Laat de installatie uitvoeren door een erkend installateur.
• Is het aantal zonnecollectoren correct afgestemd op de gewenste hoeveelheid warm water?
• Heb je genoeg ruimte rond de zonneboiler voor onderhoudswerken?
• Is de afstand tussen de collectoren en de bliksemafleider minstens 10 cm?

Warmtenet

• Kan jij je in je gemeente aansluiten op een warmtenet? Kijk op de website van jouw netbeheerder.
• Woon je in Vlaanderen? Kijk dan op de Warmtekaart: www.energiesparen.be/warmtekaart

Cv-ketel op biomassa

• Biomassa is een verzamelnaam voor alle hernieuwbare brandstoffen van plantaardige (of dierlijke) afkomst: houtblokken, houtpellets, granen, koolzaad, zonnebloempitten …
• Cv-ketels op pellets zijn duurder in aanschaf dan een traditionele ketel, maar door hun laag verbruik verdien je die meerprijs na verloop van tijd terug. Bovendien zijn pellets 20 % goedkoper dan stookolie.
• Behalve de pelletketels zijn er ook ketels of branders op houtblokken, houtspaanders en multibranders die met allerhande brandstoffen gevoed kunnen worden zoals graan, koolzaad, zonnebloempitten ...
• De verbranding bij een biomassaketel kan je vergelijken met een grote barbecue. Die heeft tijd nodig om op temperatuur te geraken. Het voortdurend aan- en uitspringen van de brander, zoals bij een traditionele cv-ketel, is niet goed voor een biomassaketel. Dit leidt tot rendementsverlies, overconsumptie en slijtage.
• Het is een absolute aanrader om de biomassaketel te combineren met een buffervat. Ook andere alternatieve warmtebronnen, zoals een warmtepomp of zonnepanelen, kan je koppelen aan dat buffervat.
• Welke schoorsteen gebruik je? Je installateur moet je daar gepast advies in kunnen geven.
• Heb je een opslagruimte voorzien voor je verbrandingselementen?